ଶକ୍ତି ଓ କାର୍ଯ୍ୟ – Book Q A Class 5 ଆମ ବିଚିତ୍ର ବିଶ୍ବ
🧠 ଆସ, ଚିନ୍ତା କରିବା (Let's Think)
Question 1: ଯଦି ତୁମ ଘରେ ଗୋଟିଏ ଦିନ ପାଇଁ ବିଦ୍ୟୁତ ରହିବ ନାହିଁ ତେବେ କ'ଣ ହେବ ? 🔌🚫
Answer: ଯଦି ଘରେ 1 ଦିନ ପାଇଁ ବିଦ୍ୟୁତ ନରହେ, ତେବେ ଆଲୋକ (ବଲ୍ବ), ପଙ୍ଖା, ଟେଲିଭିଜନ୍, ଏବଂ ଫ୍ରିଜ୍ ପରି ଉପକରଣ କାମ କରିବ ନାହିଁ। ଆମକୁ ଗରମ ଲାଗିବ, ରାତିରେ ଅନ୍ଧାରରେ ରହିବାକୁ ପଡ଼ିବ ଏବଂ ଆମର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନଶୈଳୀ ବହୁତ କଷ୍ଟକର ହୋଇଯିବ। 🥵🔦
Question 2: କୋଇଲା ବଦଳରେ ସୌର ଶକ୍ତି କିମ୍ବା ପବନ ଶକ୍ତି କାହିଁକି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଭଲ ? ☀️🌬️
Answer: କୋଇଲା ଜାଳିଲେ ପ୍ରଚୁର ଧୂଆଁ ଓ ବିଷାକ୍ତ ଗ୍ୟାସ୍ ବାହାରେ ଯାହା ପରିବେଶକୁ ପ୍ରଦୂଷିତ କରେ ଏବଂ କୋଇଲା ଏକ ସୀମିତ ଇନ୍ଧନ ଅଟେ। କିନ୍ତୁ ସୌର ଶକ୍ତି ଓ ପବନ ଶକ୍ତି ହେଉଛି 'ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତି', ଯାହା ପରିବେଶ ପ୍ରଦୂଷଣ କରେ ନାହିଁ ଏବଂ ଏହା ଅସୀମିତ ଅଟେ। ତେଣୁ ପରିବେଶକୁ ସୁସ୍ଥ ରଖିବା ପାଇଁ ଏଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର ଭଲ। 🌱✨
Question 3: ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ ହେଉଥିବା ଦୁଇଟି ଉପକରଣର ଉଦାହରଣ ଲେଖ । 💡
Answer: ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ କରୁଥିବା 2 ଟି ଉପକରଣର ଉଦାହରଣ ହେଲା:
-
ଏଲ.ଇ.ଡି. (LED) ବଲ୍ବ।
-
ସୌର ଚୁଲା (Solar cooker) କିମ୍ବା ସୋଲାର୍ ୱାଟର ହିଟର୍।
Question 4: ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ତୁମେ ଘରେ କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟଟି କରିପାରିବ ? 🏠🛡️
Answer: ଘରେ କେହି ନଥିବା ବେଳେ ବା ଦରକାର ନଥିବା ବେଳେ ମୁଁ ଲାଇଟ୍ ଏବଂ ଫ୍ୟାନ୍ ବନ୍ଦ କରିଦେବି। ଏହା ସହିତ ଦିନବେଳା ବଲ୍ବ ନଜଳାଇ ସୂର୍ଯ୍ୟାଲୋକର ବ୍ୟବହାର କରିବି ଯାହାଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷିତ ହୋଇପାରିବ। 🌞👍
Question 5: ଏକ ଲିଟର ପେଟ୍ରୋଲ କିମ୍ବା ଡିଜେଲ ଦ୍ଵାରା ଏକ ଯାନ କେତେ କିଲୋମିଟର ଗତି କରେ ତାହା ପଚାରି ବୁଝ । ଅନ୍ୟ ଯାନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ କେତେ କିଲୋମିଟର ଯାଏ, ପଚାରି ବୁଝ ତୁମେ ଏହାକୁ କିପରି ତୁଳନା କରିବ ? ⛽🚗
Answer: 1 ଲିଟର ପେଟ୍ରୋଲ୍ରେ ଗୋଟିଏ ମୋଟରସାଇକେଲ୍ ସାଧାରଣତଃ 40 ରୁ 60 କିଲୋମିଟର ଯାଏ। କିନ୍ତୁ 1 ଲିଟର ପେଟ୍ରୋଲ୍ ବା ଡିଜେଲ୍ରେ ଗୋଟିଏ କାର୍ ବା ଜିପ୍ 15 ରୁ 20 କିଲୋମିଟର ଯାଏ। ଏଥିରୁ ଆମେ ତୁଳନା କରିପାରିବା ଯେ ବଡ଼ ଓ ଭାରୀ ଯାନଗୁଡ଼ିକ ଛୋଟ ଯାନ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ ଇନ୍ଧନ (ଶକ୍ତି) ଖର୍ଚ୍ଚ କରିଥାନ୍ତି। 🏍️📉
Question 6: ତୁମ ଘର କିମ୍ବା ଶ୍ରେଣୀଗୃହ ଚାରିପାଖକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କର । ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଯେ କୌଣସି ତିନୋଟି ବସ୍ତୁର ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କର ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଶକ୍ତିର ଉତ୍ସକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କର । (ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ ବସ୍ତୁ : ପଙ୍ଖା- ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ : ବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତି) 📋🔋
Answer: ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା 3 ଟି ବସ୍ତୁ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଉତ୍ସର ତାଲିକା:
-
ବସ୍ତୁ 1: ଟେଲିଭିଜନ୍ (TV) ➡️ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ: ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି 📺
-
ବସ୍ତୁ 2: ଗ୍ୟାସ୍ ଚୁଲା (Gas Stove) ➡️ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ: ଏଲ୍.ପି.ଜି (LPG) ଗ୍ୟାସ୍ ବା ଇନ୍ଧନ 🔥
-
ବସ୍ତୁ 3: କାର୍ ବା ସ୍କୁଟର୍ ➡️ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ: ପେଟ୍ରୋଲ୍ କିମ୍ବା ଡିଜେଲ୍ (ଇନ୍ଧନ) 🚙
Question 7: ନିଜେ କରି ଆଲୋଚନା କର । 🗣️
(କ) ସୌରଶକ୍ତି, ପବନ ଶକ୍ତି କିମ୍ବା ଏପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ବ୍ୟବହାର କରି ଏକ "ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତି ଗୃହ"ର ଏକ ସରଳ ନକ୍ସା ଅଙ୍କନ କର । 🏡☀️
(ଖ) ଗୋଟିଏ ଦିନପାଇଁ 'ମୋ ଶକ୍ତି ଡାଏରୀ' ତିଆରି କର । ତୁମେ କେତେଥର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତିକୁ ଇନ୍ଧନ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରିଛ, ଲେଖି ରଖ । 📝⚡
Answer (କ): "ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତି ଗୃହ" (Clean Energy House) ର ନକ୍ସା ବର୍ଣ୍ଣନା 🎨🌿
(ଏହା ଏକ ଚିତ୍ରାଙ୍କନ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଟେ। ତୁମେ ନିଜ ଖାତାରେ ଏହିପରି ଏକ ଚିତ୍ର ଆଙ୍କିପାରିବ:)
-
ମୁଁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଘରର ଚିତ୍ର ଆଙ୍କିବି ଯାହାର ଛାତ ଉପରେ କିଛି ସୋଲାର ପ୍ୟାନେଲ୍ (Solar Panels) ଖଞ୍ଜା ଯାଇଥିବ। ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟାଲୋକରୁ ବିନା ପ୍ରଦୂଷଣରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ତିଆରି କରିବ। ☀️⚡
-
ଘର ବାହାରେ ଏକ ଖୋଲା ଜାଗାରେ ଗୋଟିଏ ବଡ଼ ପବନ କଳ (Windmill) ଥିବ ଯାହା ପବନ ଶକ୍ତିକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଘର ପାଇଁ ଅତିରିକ୍ତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଯୋଗାଇବ। 🌬️
-
ଘରର ଝରକାଗୁଡ଼ିକ ବଡ଼ ବଡ଼ ଥିବ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦିନରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଆଲୋକ ଓ ପବନ ଭିତରକୁ ଆସିପାରିବ ଏବଂ ଲାଇଟ୍ ବା ଫ୍ୟାନ୍ର ବ୍ୟବହାର କମ୍ ହେବ (ଶକ୍ତି ସଂରକ୍ଷଣ)। 🪟
Answer (ଖ): 'ମୋ ଶକ୍ତି ଡାଏରୀ' (My Energy Diary) 📓🔋
ମୋର ଗୋଟିଏ ଦିନର "ଶକ୍ତି ଡାଏରୀ"ର ଏକ ଉଦାହରଣ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:
-
ସକାଳ 6:30: ପାଣି ଗରମ କରିବା ପାଇଁ ୱାଟର ହିଟର୍ କିମ୍ବା ଇଣ୍ଡକ୍ସନ୍ ବ୍ୟବହାର କଲି। (ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି) 🚿
-
ସକାଳ 8:00: ମାଆ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ଗ୍ୟାସ୍ ଚୁଲା ବ୍ୟବହାର କଲେ। (ଏଲ.ପି.ଜି ଇନ୍ଧନ) 🔥
-
ସକାଳ 9:00: ସ୍କୁଲ୍ ଯିବା ପାଇଁ ବସ୍ କିମ୍ବା ବାପାଙ୍କ ସ୍କୁଟର ବ୍ୟବହାର ହେଲା। (ପେଟ୍ରୋଲ୍ / ଡିଜେଲ୍ ଇନ୍ଧନ) 🚌
-
ସନ୍ଧ୍ୟା 7:00: ଘରେ ପାଠ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ଲାଇଟ୍ ଏବଂ ଫ୍ୟାନ୍ ଚଲାଇଲି। (ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି) 💡
-
ରାତି 8:30: ମୋବାଇଲ୍ ଫୋନ୍ ବା ଲାପଟପ୍ ଚାର୍ଜ କଲି ଏବଂ ଟିଭି ଦେଖିଲି। (ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି) 📺
ସିଦ୍ଧାନ୍ତ (Conclusion): ଏହି ଡାଏରୀରୁ ମୁଁ ଜାଣିଲି ଯେ, ମୁଁ ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ପ୍ରାୟ 5 ରୁ 6 ଥର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଇନ୍ଧନର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବା ପରୋକ୍ଷ ବ୍ୟବହାର କରିଛି। ଆମର ଜୀବନଶୈଳୀ ଶକ୍ତି ଉପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ଭରଶୀଳ, ତେଣୁ ଆମେ ଏହାର ଅପଚୟ ନକରି ସଠିକ୍ ଭାବେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଉଚିତ୍। 🛡️👍