ଚୁଲ୍ବୁଲି ବିଲେଇକୁ ଖୋଜିବା (ପ୍ରାକ୍-ଗଣନ ଧାରଣା) – Study Material Class 1 ଗଣିତ ଖେଳ
ଶିକ୍ଷକ ଶ୍ରେଣୀଗୃହରେ ସଫଳତାର ସହ ପଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଶିକ୍ଷଣ ଯୋଜନା (Study Notes) ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ।
୧. ଶିକ୍ଷଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ (Learning Objectives)
-
ପିଲାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭିତରେ, ବାହାରେ, ପାଖ, ଦୂର, ଉପର ଓ ତଳ ଭଳି ସ୍ଥାନିକ ଧାରଣା (Spatial Concepts) ସୃଷ୍ଟି କରିବା ।
-
ଆଗ ଓ ପଛ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥ ବୁଝିବା ଓ ବ୍ୟବହାର କରିବା ।
-
ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ସମୂହରେ ସଜାଡ଼ି ରଖିବାର ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ କରିବା ।
୨. ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଶିକ୍ଷଣ ସାମଗ୍ରୀ (TLM)
-
ନାଲି ବଲ୍, ଧଳା ଚକ୍, ଟିଣ ପ୍ଲେଟ୍ ଓ ଘୁଙ୍ଗୁର ଲାଗିଥିବା ଝୁଡ଼ି ।
-
ଛୋଟ ପଥର, ପତ୍ର, ଚକ୍ ଖଡ଼ି, ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ବୋତାମ ଏବଂ ମଞ୍ଜି ।
-
ଜାତୀୟ ପତାକାର ଚିତ୍ର ବା ମଡେଲ ।
୩. ଶିକ୍ଷାଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (Teaching Process & Activities)
କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ୧: ଗଳ୍ପ କଥନ ଓ ଅଭିନୟ (Storytelling and Roleplay)
-
ପାଠର ଆରମ୍ଭରେ "ମୋ ଚୁଲ୍ବୁଲି ବିଲେଇକୁ ଖୋଜୁଛି" ଗପ ଓ କବିତାଟିକୁ ପଢ଼ି ଶୁଣାନ୍ତୁ ଏବଂ ଅଭିନୟ କରିବାକୁ କୁହନ୍ତୁ ।
-
ଆବୃତ୍ତି ସମୟରେ ଖଟ ତଳେ, ଝରକା ଉପରେ, କାର୍ ଉପରେ ଆଦି ଶବ୍ଦ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତୁ ।
-
ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଚିତ୍ର ଦେଖାଇ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରନ୍ତୁ, ଯେପରିକି ବିଲେଇଟି କାର୍ ଭିତରେ, ବାହାରେ ନା ଉପରେ ଅଛି?
କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ୨: ଖେଳ - 'ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ଖୋଜିବା' (ଭିତରେ/ବାହାରେ, ପାଖ/ଦୂର, ଉପର/ତଳ)
-
ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଦୁଇ ଦଳରେ ଭାଗ କରନ୍ତୁ ।
-
ଗୋଟିଏ ଦଳ ଧଳା ଚକ୍ କିମ୍ବା ନାଲି ବଲ୍ ଭଳି କିଛି ଜିନିଷ ଲୁଚାଇବେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦଳ ତାହା ଖୋଜିବେ ।
-
ଖୋଜିବା ବେଳେ ସ୍ଥାନିକ ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହାର କରି ସୂଚନା ଦିଆଯିବ, ଯେପରିକି ଜିନିଷଟି ଟେବୁଲ୍ ତଳେ ଓ କଳାପଟା ପାଖରେ ଅଛି ।
କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ୩: ଖେଳ - 'ବଲ୍ ଫିଙ୍ଗିବା' (ଭିତରେ/ବାହାରେ)
-
ପ୍ରତ୍ୟେକ ପିଲା ଝୁଡ଼ି ଭିତରକୁ ବଲ୍ ଫିଙ୍ଗିବେ ।
-
ବଲ୍ ଝୁଡ଼ି ଭିତରେ ପଡ଼ିଲେ ଅନ୍ୟମାନେ ତାଳିମାରି "ଭିତରେ" ଏବଂ ବାହାରେ ପଡ଼ିଲେ "ବାହାରେ" ବୋଲି କହିବେ ।
-
(ବିଶେଷ ଦୃଷ୍ଟି: ବଲ୍ରେ ଘୁଙ୍ଗୁର ବାନ୍ଧିବା ଓ ଝୁଡ଼ିରେ ଟିଣ ପ୍ଲେଟ୍ ଲଗାଇବା ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା ଦକ୍ଷତା ସମ୍ପନ୍ନ ପିଲାମାନେ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ) ।
କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ୪: 'ଆଗ/ପଛ' ଧାରଣା (ରେଳଗାଡ଼ି ଖେଳ)
-
ପିଲାମାନେ ପଛକୁ ପଛ କାନ୍ଧ ଧରି ରେଳଗାଡ଼ି ପରି ଠିଆ ହେବେ ଏବଂ ଖେଳିବେ ।
-
ପ୍ରତ୍ୟେକ ପିଲା ନିଜ ଆଗରେ ଓ ପଛରେ କିଏ ଅଛନ୍ତି, ତାହା ଦେଖି କହିବେ ।
କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ୫: ସଜାଡ଼ିବା ଓ ସମୂହ କରିବା (Grouping Objects)
-
ପିଲାମାନଙ୍କୁ ପଥର, ପତ୍ର, ଏବଂ ଚକ୍ଖଡ଼ି ଆଦି ଦେଇ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ସମୂହରେ ସଜାଡ଼ିବାକୁ କୁହନ୍ତୁ ।
-
ବୋତାମଗୁଡ଼ିକୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ସମୂହ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦିଅନ୍ତୁ ।
୪. ଶ୍ରେଣୀଗୃହ ଆଲୋଚନା ଓ ମୂଲ୍ୟାୟନ (Discussion & Assessment)
-
ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନ ସହ ଯୋଡ଼ି ପ୍ରଶ୍ନ କରନ୍ତୁ: "ତୁମ ଜୋତାକୁ ତୁମେ କେଉଁଠାରେ ରଖ? ଘର ଭିତରେ ନା ବାହାରେ?" କିମ୍ବା "ତୁମେ ଅଳିଆ ଅଳିଆ କୁଣ୍ଡ ଭିତରେ ନା ବାହାରେ ପକାଅ?" ।
-
ଜାତୀୟ ପତାକାର ରଙ୍ଗ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ଧାରଣା ଦୃଢ଼ କରନ୍ତୁ (ଯେପରି: ତ୍ରିରଙ୍ଗାରେ ଧଳା ରଙ୍ଗର ତଳେ କେଉଁ ରଙ୍ଗ ଅଛି? ସବୁଜ ରଙ୍ଗର ଉପରେ କେଉଁ ରଙ୍ଗ ଅଛି?) ।
ଏହିପରି ଖେଳ ଓ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ପିଲାମାନେ କୌଣସି ଚାପ ବିନା ଆନନ୍ଦରେ ଗଣିତର ପ୍ରାଥମିକ ଧାରଣାଗୁଡ଼ିକୁ ବୁଝିପାରିବେ।
🐾 ମଜାଦାର ଗଣିତ ପାଠ: ଚୁଲ୍ବୁଲି ବିଲେଇକୁ ଖୋଜିବା! 🐾
ପ୍ରାକ୍-ଗଣନ ଧାରଣା (Pre-Number Concepts) - ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ
ଗୋଟିଏ ଗାଁରେ 'ଚୁଲ୍ବୁଲି' ନାମକ ଗୋଟିଏ ସୁନ୍ଦର ଧଳା ବିଲେଇ ଥିଲା। ତା' ଦେହରେ କଳା କଳା ଚିତା ଦାଗ ଥିଲା। ସେ ବହୁତ ଦୁଷ୍ଟ ଆଉ ଖେଳକୁଦ କରିବାକୁ ଭଲ ପାଉଥିଲା। ସବୁଦିନ ସେ ପିଲାମାନଙ୍କ ସାଥିରେ ଲୁଚକାଳି ଖେଳେ। କେତେବେଳେ ସେ ଘର ଭିତରେ ଲୁଚିଯାଏ ତ କେତେବେଳେ ଗଛ ଉପରେ ଚଢ଼ିଯାଏ! ଆଜି ଆମେ ଚୁଲ୍ବୁଲି ସାଥିରେ ଲୁଚକାଳି ଖେଳିବା ଏବଂ ଗଣିତର କିଛି ମଜାଦାର କଥା ଶିଖିବା। ତୁମେମାନେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ତ?
✨ ଆସ ଶିଖିବା ନୂଆ କଥା ✨
୧. ଉପରେ ଏବଂ ତଳେ (Top and Bottom)
ଆମର ଚୁଲ୍ବୁଲି ବହୁତ ଡିଆଁଡେଇଁ କରେ। ଯେତେବେଳେ ତାକୁ ଶୋଇବାର ଥାଏ, ସେ ଯାଇ ଖଟ ଉପରେ ଶୋଇପଡ଼େ। କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ କୁକୁର ଭୁକେ, ସେ ଡରିଯାଇ ଖଟ ତଳେ ଲୁଚିଯାଏ!
- ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ଥାଆନ୍ତି, ମାଟି ତଳେ ଥାଏ।
- ବହିଗୁଡ଼ିକ ଟେବୁଲ୍ ଉପରେ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଅଳିଆଝୁଡ଼ି ଟେବୁଲ୍ ତଳେ ଅଛି।
୨. ଭିତରେ ଏବଂ ବାହାରେ (Inside and Outside)
ହଠାତ୍ ବହୁତ ଜୋର୍ରେ ବର୍ଷା ହେଲା! ତେଣୁ ଚୁଲ୍ବୁଲି ବାହାରୁ ଦୌଡ଼ି ଆସି ଘର ଭିତରେ ବସିଗଲା। ଯେତେବେଳେ ବର୍ଷା ଛାଡ଼ିଗଲା ଓ ଖରା ହେଲା, ସେ ପୁଣି ଖେଳିବାକୁ ଘର ବାହାରକୁ ପଳାଇଲା।
- ପେନ୍ସିଲ୍ ଏବଂ ରବର ତୁମ ଜ୍ୟାମିତି ବାକ୍ସ ଭିତରେ ଥାଏ।
- ଆମେ ଜୋତା ପିନ୍ଧି ଘର ବାହାରେ ଚାଲୁ, କିନ୍ତୁ ଘର ଭିତରକୁ ଗଲେ ଜୋତା ଖୋଲିଦେଉ।
୩. ପାଖ ଏବଂ ଦୂର (Near and Far)
ଚୁଲ୍ବୁଲିକୁ କ୍ଷୀର ପିଇବାକୁ ବହୁତ ଭଲ ଲାଗେ। ଯେତେବେଳେ ମାଆ ଗିନାରେ କ୍ଷୀର ଆଣନ୍ତି, ଚୁଲ୍ବୁଲି ଦୌଡ଼ି ଆସି ମାଆଙ୍କ ବହୁତ ପାଖରେ ବସିଯାଏ। କିନ୍ତୁ ବାଟରେ କୌଣସି ଅଚିହ୍ନା ଲୋକ ଆସିଲେ, ସେ ବହୁତ ଦୂରକୁ ପଳାଏ।
- ତୁମେ ବସିଥିବା ବେଞ୍ଚ ତୁମର ସବୁଠାରୁ ପାଖରେ ଅଛି।
- ଆକାଶରେ ଥିବା ତାରା ଆମଠାରୁ ବହୁତ ଦୂରରେ ଅଛନ୍ତି।
୪. ଆଗ ଏବଂ ପଛ (Front and Back)
ଆମେ ଯେତେବେଳେ ରାସ୍ତାରେ ଚାଲୁ, ଚୁଲ୍ବୁଲି କେତେବେଳେ ଖୁସିରେ ଆମ ଆଗରେ ଦୌଡ଼ି ଦୌଡ଼ି ଯାଏ ତ ଆଉ କେତେବେଳେ ଆମ ଗୋଡ଼ ପଛରେ ଲୁଚି ଲୁଚି ଚାଲି ଚାଲି ଆସେ।
- ଶିକ୍ଷକ କଳାପଟା ଆଗରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇ ପାଠ ପଢ଼ାନ୍ତି।
- ସାଇକେଲ୍ ଚଲାଇଲା ବେଳେ ତୁମେ ଆଗ ସିଟ୍ରେ ବସ, ଏବଂ ତୁମ ସାଙ୍ଗ ପଛ କ୍ୟାରିୟର୍ରେ ବସେ।
🌟 ମଜାଦାର ପରୀକ୍ଷା: ଖେଳିବା ଓ ଶିଖିବା 🌟
ଏବେ ତୁମର ପାଳି! ତୁମ ଆଖପାଖକୁ ଦେଖ ଏବଂ ଠିକ୍ ଉତ୍ତର ବାଛ:
- 🍎 ୧. ଗଛର ଚେର ମାଟି (ଉପରେ / ତଳେ) ଥାଏ।
- 🏫 ୨. ଛୁଟି ହେଲେ ପିଲାମାନେ ସ୍କୁଲ୍ (ଭିତରୁ / ବାହାରକୁ) ଯାଆନ୍ତି।
- ✈️ ୩. ଉଡ଼ାଜାହାଜ ଆକାଶରେ ଆମଠାରୁ ବହୁତ (ପାଖରେ / ଦୂରରେ) ଉଡ଼େ।
- 📺 ୪. ଆମେ ଟିଭି ଦେଖିଲା ବେଳେ ଟିଭିର (ଆଗରେ / ପଛରେ) ବସୁ।
- 🧢 ୫. ଟୋପି ଆମ ମୁଣ୍ଡ (ଉପରେ / ତଳେ) ପିନ୍ଧୁ।
🏡 ଘର ପାଇଁ କାମ (Home Task) 🏡
ଆଜି ଘରକୁ ଯାଇ ତୁମର ପ୍ରିୟ ଖେଳଣାକୁ ନେଇ ବାପା କିମ୍ବା ମାଆଙ୍କ ସହିତ ଏକ ଖେଳ ଖେଳିବ।
ଖେଳଣାଟିକୁ ଟେବୁଲ୍ ଉପରେ, ବାକ୍ସ ଭିତରେ, ନିଜ ପଛରେ ଏବଂ ବହୁତ ଦୂରରେ ରଖି ଅଭ୍ୟାସ କରିବ।