ଭାଗ ୧: ୧ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (୨୦ଟି ପ୍ରଶ୍ନ - ୩ଟି ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର)

କ) ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର:

1❓ ୧୯୩୯ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୩ ତାରିଖରେ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ______ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା।

2❓ ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କ ଆହ୍ୱାନ କ୍ରମେ ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ ହେବାର ସୌଭାଗ୍ୟ ______ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ।

3❓ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୮ ତାରିଖ ଦିନ କଂଗ୍ରେସର ______ ଅଧିବେଶନରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା।

4❓ ମହାତ୍ମାଗାନ୍ଧୀ ଭାରତବାସୀଙ୍କୁ ଶେଷ ସଂଗ୍ରାମ ପାଇଁ '' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇଥିଲେ।

5❓ କଟକରେ ପୋଲିସର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଛାତ୍ରମାନେ 'ରକ୍ତ ବାହିନୀ', 'ସଂଗ୍ରାମ ବାହିନୀ' ଓ '' ଗଠନ କରିଥିଲେ।

6❓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ବାସୁଦେବପୁରର ______ ରକ୍ତତୀର୍ଥ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ।

7❓ ୧୯୪୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୯ ରେ ସହିଦ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକଙ୍କୁ ______ ଜେଲରେ ଫାଶୀ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ଖ) ଗୋଟିଏ ଶବ୍ଦ ବା ବାକ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ଦିଅ:

8❓ 'ଅଗଷ୍ଟ ଦାନ' କେବେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା ?

9❓ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନ କାହାର ନେତୃତ୍ୱରେ ଭାରତ ଆସିଥିଲା ?

10❓ ମୁମ୍ବାଇ କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେଶନରେ କିଏ ଭାରତ ଛାଡ଼ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରିଥିଲେ ?

11❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭରେ ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରି କେଉଁଠାରେ ବନ୍ଦୀ କରି ରଖାଯାଇଥିଲା ?

12❓ ବିହାରର ପାଟନା ସଚିବାଳୟରେ କେବେ ଛାତ୍ରମାନେ ଜାତୀୟ ପତାକା ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥିଲେ ?

13❓ ନିମାପଡ଼ା ଥାନାରେ ଅଗ୍ନି ସଂଯୋଗ ବେଳେ ପୋଲିସ ଗୁଳିରେ କିଏ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ?

14❓ କୋରାପୁଟର ପାପଡ଼ାହାଣ୍ଡିଠାରେ କେବେ ପୋଲିସ ଗୁଳିଚାଳନା କରିଥିଲା ?

ଗ) ଭ୍ରମ ସଂଶୋଧନ କର ବା ସଠିକ୍ ତଥ୍ୟ ଲେଖ:

15❓ ଲର୍ଡ ୱାଭେଲ୍ ଭାରତକୁ ବିନା ପରାମର୍ଶରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ସାମିଲ କରିଥିଲେ। (ସଠିକ୍ ବଡ଼ଲାଟଙ୍କ ନାମ ଲେଖ)

16❓ ମୌଲାନା ଆବୁଲ କାଲାମ ଆଜାଦ୍‌ଙ୍କୁ ଆଗା ଖାଁ ପ୍ୟାଲେସରେ ବନ୍ଦୀ କରାଯାଇଥିଲା। (ସଠିକ୍ ଜେଲର ନାମ ଲେଖ)

17❓ ଭଣ୍ଡାରୀପୋଖରୀ ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ୧୯୪୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ରେ ଘଟିଥିଲା। (ସଠିକ୍ ତାରିଖ ଲେଖ)

18❓ ଇରମ୍ ଗୁଳିକାଣ୍ଡରେ ୨୫ ଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିଲେ। (ସଠିକ୍ ସଂଖ୍ୟା ଲେଖ)

19❓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ କୋରାପୁଟର ପାପଡ଼ାହାଣ୍ଡି ଥାନା ଘେରାଉ କରିଥିଲେ। (ସଠିକ୍ ଥାନାର ନାମ ଲେଖ)

20❓ ତାଳଚେରରେ ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ। (ସଠିକ୍ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ନାମ ଲେଖ)

ଉତ୍ତର (୧ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ):

1✅ ଜର୍ମାନୀ

2✅ ବିନୋବା ଭାବେ

3✅ ମୁମ୍ବାଇ (ବା ବମ୍ବେ)

4✅ କର ବା ମର

5✅ ମରଣ ବାହିନୀ

6✅ ଇରମ୍

7✅ ବ୍ରହ୍ମପୁର

8✅ ୧୯୪୦ ଅଗଷ୍ଟ ୮ ତାରିଖରେ

9✅ ସାର୍ ଷ୍ଟାଫୋର୍ଡ କ୍ରିପ୍ସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ

10✅ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ

11✅ ପୁନେସ୍ଥିତ ଆଗା ଖାଁ ପ୍ୟାଲେସ୍‌ରେ

12✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୧ ତାରିଖରେ

13✅ ଉତ୍ସବ ମଲ୍ଲିକ

14✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୨୪ ତାରିଖରେ

15✅ ଲର୍ଡ ଲିନ୍‌ଲିଥଗୋ

16✅ ଅହମ୍ମଦନଗର ଦୁର୍ଗରେ

17✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୭ ରେ

18✅ ୨୮ ଜଣ

19✅ ମାତିଲି ଥାନା

20✅ ପବିତ୍ର ମୋହନ ପ୍ରଧାନ

ଭାଗ ୨: ୨ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (୧୦ଟି ପ୍ରଶ୍ନ)

1❓ 'ଅଗଷ୍ଟ ଦାନ' କାହିଁକି ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଏଥିରେ କ'ଣ ସୁବିଧା ଥିଲା ?

2❓ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତାବ କ'ଣ ଥିଲା ?

3❓ କଂଗ୍ରେସ କାହିଁକି କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନର ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲା ?

4❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ସମାଜବାଦୀ ନେତାମାନଙ୍କର ଭୂମିକା କ'ଣ ଥିଲା ?

5❓ ବିହାରରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ଛାତ୍ରମାନେ କିପରି ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ?

6❓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଆନ୍ଦୋଳନର ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରସାର ପାଇଁ କଂଗ୍ରେସ ପକ୍ଷରୁ ବଣ୍ଟାଯାଇଥିବା ହାତଲେଖା ପ୍ରଚାର ପତ୍ରରେ କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିଲା ? (ଯେକୌଣସି ଦୁଇଟି ଲେଖ)

7❓ କଟକ ରେଭେନ୍ସା କଲେଜର ଛାତ୍ରମାନେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନରେ କିପରି ଭାଗ ନେଇଥିଲେ ?

8❓ କାଇପଦର (ବରୀ) ଠାରେ କେବେ ଏବଂ କାହିଁକି ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ହୋଇଥିଲା ?

9❓ ଭଣ୍ଡାରୀପୋଖରୀ ଗୁଳିକାଣ୍ଡର ଫଳାଫଳ କ'ଣ ହେଲା ?

10❓ ସହିଦ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ କିଏ ଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ କାହିଁକି ଫାଶୀ ଦିଆଯାଇଥିଲା ?

ଉତ୍ତର (୨ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ):

1✅ ଇଂରେଜ ସରକାର ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ ସୁବିଧା ଦେବା ନିମନ୍ତେ ୧୯୪୦ ଅଗଷ୍ଟ ୮ରେ 'ଅଗଷ୍ଟ ଦାନ' ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ଏଥିରେ ଭାରତକୁ ସ୍ୱାୟତ୍ତ ଶାସନ କ୍ଷମତା ଏବଂ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣୟନ ପାଇଁ ସଭା ଗଠନ ଆଦି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଆଯାଇଥିଲା।

2✅ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା ଯେ ଭାରତକୁ ବ୍ରିଟିଶ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଏକ ଅଂଶ ରୂପେ ସ୍ୱାୟତ୍ତ ଶାସନ ଅଧିକାର ଦିଆଯିବ ଏବଂ ଭାରତବାସୀ ନିଜ ପାଇଁ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାର ଅଧିକାର ପାଇବେ।

3✅ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନର ପ୍ରସ୍ତାବରେ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିଲା ଯେ ଯଦି କୌଣସି ପ୍ରଦେଶ ସମ୍ବିଧାନ ଗ୍ରହଣ ନକରେ ତେବେ ସେ ପୃଥକ ସମ୍ବିଧାନ ତିଆରି କରିପାରିବ। ଭାରତକୁ ଖଣ୍ଡ ବିଖଣ୍ଡିତ କରିବାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଜାଣିପାରି କଂଗ୍ରେସ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କଲା।

4✅ ପ୍ରମୁଖ ନେତାମାନଙ୍କ ଗିରଫ ପରେ ଜୟପ୍ରକାଶ ନାରାୟଣ, ରାମ ମନୋହର ଲୋହିଆ ଓ ଅରୁଣା ଆସଫଅଲ୍ଲୀଙ୍କ ଭଳି ସମାଜବାଦୀ ନେତାମାନେ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ଆନ୍ଦୋଳନର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇ ଏହାକୁ ଗତିଶୀଳ କରିଥିଲେ।

5✅ ବିହାରର ପାଟନା ସଚିବାଳୟରେ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୧ ତାରିଖରେ ଛାତ୍ରମାନେ ପୋଲିସକୁ ବେଖାତିର କରି ସାହସର ସହ ଜାତୀୟ ପତାକା ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥିଲେ ଯାହା ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ତୀବ୍ରତର କରିଥିଲା।

6✅ ହାତଲେଖା ପ୍ରଚାର ପତ୍ରରେ ଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ: (କ) ସରକାରଙ୍କୁ ଖଜଣା ଦେବା ବନ୍ଦ କରିବା, (ଖ) ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରିବା (ଟେଲିଗ୍ରାଫ୍ ଓ ରେଳ ଲାଇନ୍ କାଟିବା) ଆଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା।

7✅ ଛାତ୍ର ନେତା ବିବୁଧେନ୍ଦୁ ମିଶ୍ର, ଅଶୋକ ଦାସ ଓ ବୀରେନ ମିତ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଛାତ୍ରମାନେ କଲେଜ ଅଫିସକୁ ପୋଡ଼ି ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ପୋଲିସର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ 'ରକ୍ତ ବାହିନୀ', 'ସଂଗ୍ରାମ ବାହିନୀ' ଏବଂ 'ମରଣ ବାହିନୀ' ଗଠନ କରିଥିଲେ।

8✅ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଚୌଧୁରୀ ଓ ରମାଦେବୀଙ୍କ ଗିରଫ ଖବର ପାଇ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୭ରେ ବରୀ ଅଞ୍ଚଳର ଉତ୍ତ୍ୟକ୍ତ ଲୋକେ କାଇପଦର ଡାକଘରେ ନିଆଁ ଲଗାଇଦେଲେ। ପୋଲିସ ଗୁଳିଚାଳନା କରିବାରୁ ଏଠାରେ ୩ ଜଣ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ।

9✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୭ ତାରିଖରେ ଭଣ୍ଡାରୀପୋଖରୀରେ ଲୋକେ ଥାନା ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ। ଫଳରେ ସରକାର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇ ୧୨ଟି ଗ୍ରାମ ଉପରେ ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାର ଜୋରିମାନା ଲଗାଇଥିଲେ ଓ ନେତା ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା।

10✅ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ଜଣେ ଆଦିବାସୀ ନେତା ଥିଲେ। ମାତିଲି ଥାନା ଘେରାଉ ସମୟରେ ଜଣେ ଜଙ୍ଗଲରକ୍ଷୀଙ୍କୁ ପିଟି ପିଟି ହତ୍ୟା କରିଥିବାର ମିଥ୍ୟା ଅଭିଯୋଗରେ ତାଙ୍କୁ ୧୯୪୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୯ ରେ ବ୍ରହ୍ମପୁର ଜେଲରେ ଫାଶୀ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ଭାଗ ୩: ୩ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (୬ଟି ପ୍ରଶ୍ନ)

1❓ ୧୯୪୨ ବମ୍ବେ କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେଶନ କାହିଁକି ଐତିହାସିକ ଥିଲା ?

2❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନରେ କୃଷକ ଓ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କ'ଣ ଥିଲା ?

3❓ ସରକାର କିପରି ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଦମନ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲେ ?

4❓ ଇରମ୍ ଗୁଳିକାଣ୍ଡର ଘଟଣାକ୍ରମ କିପରି ଥିଲା ?

5❓ କୋରାପୁଟ ଓ ସମ୍ବଲପୁର ଅଞ୍ଚଳରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ପ୍ରଭାବ ସଂକ୍ଷେପରେ ଲେଖ।

6❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ସାମଗ୍ରିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ କ'ଣ ଥିଲା ?

ଉତ୍ତର (୩ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ):

1✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୭ରେ ମୁମ୍ବାଇଠାରେ ମୌଲାନା ଆବୁଲ କାଲାମ୍ ଆଜାଦଙ୍କ ସଭାପତିତ୍ୱରେ କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେଶନ ବସିଥିଲା। ଅଗଷ୍ଟ ୮ ତାରିଖରେ ଏଠାରେ ଐତିହାସିକ 'ଭାରତ ଛାଡ଼' ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରିଥିଲେ। ଗାନ୍ଧିଜୀ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଶେଷ ସଂଗ୍ରାମ ପାଇଁ "କର ବା ମର" (Do or Die) ମନ୍ତ୍ର ଦେଇଥିଲେ।

2✅ ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା ଯେ ଶ୍ରମିକ ଓ କୃଷକମାନେ ସରକାରଙ୍କୁ ଭୂରାଜସ୍ୱ ଦେବେନାହିଁ। ଇଂରେଜ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ କୌଣସି ଖାଦ୍ୟ ପଦାର୍ଥ ବିକ୍ରି କରାଯିବ ନାହିଁ। କାଗଜ ନୋଟ୍ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ ନାହିଁ ଏବଂ ଟେଲିଗ୍ରାଫ, ରେଳ ଲାଇନ ଆଦିକୁ ଅଚଳ କରି ଇଂରେଜମାନଙ୍କୁ ସହଯୋଗ କରାଯିବ ନାହିଁ।

3✅ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ଇଂରେଜ ସରକାର ଅଗଷ୍ଟ ୯ ତାରିଖରେ ମହାତ୍ମାଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସମେତ ସମସ୍ତ ବଡ଼ ନେତାଙ୍କୁ ରାତାରାତି ଗିରଫ କଲେ। ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସକୁ ବେଆଇନ ଘୋଷଣା କରାଗଲା। ସଭା ଓ ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଯିବା ସହ ନିରସ୍ତ୍ର ଜନତାଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ମମ ଲାଠିଚାଳନା ଓ ଗୁଳିବର୍ଷଣ କରାଗଲା।

4✅ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ୧୯୪୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ ତାରିଖରେ ବାସୁଦେବପୁରର ଇରମ୍ ଠାରେ ଲୋକେ ମେଲଣ ପଡ଼ିଆରେ ଏକାଠି ହୋଇଥିଲେ। ପୋଲିସ ଡି.ଏସ୍.ପି.ଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ଏକମାତ୍ର ବାହାରିବା ରାସ୍ତାକୁ ବନ୍ଦ କରି ନିରସ୍ତ୍ର ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଅତର୍କିତ ଗୁଳି ଚଳାଯାଇଥିଲା। ଏଥିରେ ପରୀ ବେୱାଙ୍କ ସମେତ ୨୮ ଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିଲେ।

5✅ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ମାତିଲି ଓ ପାପଡ଼ାହାଣ୍ଡିଠାରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ତୀବ୍ର ହୋଇଥିଲା। ଅଗଷ୍ଟ ୨୪ରେ ପାପଡ଼ାହାଣ୍ଡି ଥାନା ଆକ୍ରମଣ ବେଳେ ପୋଲିସ ଗୁଳିରେ ୧୫ ଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିଲେ। ସେହିପରି ସମ୍ବଲପୁରରେ ଛାତ୍ର ଓ ସାଧାରଣ ଜନତା ଏକାଠି ହୋଇ ଇଂରେଜ ଶାସନକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଚଳ କରିଦେଇଥିଲେ।

6✅ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ଥିଲା ଇଂରେଜ ଶାସନ ବିରୋଧରେ ଶେଷ ଓ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଗଣଆନ୍ଦୋଳନ। ଏହା ଇଂରେଜ ଶାସନର ମୂଳଦୁଆ ଦୋହଲାଇ ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ଦେଶର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିଗକୁ ବାଟ ଫିଟାଇଥିଲା। ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ଫଳରେ ଇଂରେଜମାନେ ହୃଦବୋଧ କଲେ ଯେ ଭାରତକୁ ଆଉ ପରାଧୀନ ରଖିହେବ ନାହିଁ।

ଭାଗ ୪: ୪ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (୫ଟି ପ୍ରଶ୍ନ)

1❓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭରୁ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର କାରଣ ବା ପୃଷ୍ଠଭୂମି ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଆଲୋଚନା କର।

2❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନ କିପରି ବ୍ୟାପକ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲା ତାର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଦିଅ।

3❓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ କଟକ ଓ ଭଦ୍ରକ ଅଞ୍ଚଳରେ ଘଟିଥିବା ପ୍ରମୁଖ ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକର ଏକ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କର।

4❓ ରକ୍ତତୀର୍ଥ 'ଇରମ୍' ଏବଂ କୋରାପୁଟର ସହିଦ 'ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ'ଙ୍କର ବଳିଦାନ ସମ୍ପର୍କରେ ତୁମର ମତ ଉପସ୍ଥାପନ କର।

5❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ କିପରି ପ୍ରଶମିତ ହେଲା ଏବଂ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ଇତିହାସରେ ଏହାର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ କ'ଣ ରହିଛି ଆଲୋଚନା କର।

ଉତ୍ତର (୪ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ):

1✅ ୧୯୩୯ ରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବାରୁ ବଡ଼ଲାଟ ଲର୍ଡ ଲିନ୍‌ଲିଥଗୋ ଭାରତୀୟଙ୍କ ବିନା ପରାମର୍ଶରେ ଭାରତକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ସାମିଲ କରିଥିଲେ। ଏହାର ପ୍ରତିବାଦରେ କଂଗ୍ରେସ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲା। ୧୯୪୦ରେ ଇଂରେଜ ସରକାର 'ଅଗଷ୍ଟ ଦାନ' ଜରିଆରେ କିଛି ସୁବିଧା ଦେବାକୁ ଚାହିଁଲେ ମଧ୍ୟ କଂଗ୍ରେସ ତାହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲା। ଏହାପରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସତ୍ୟାଗ୍ରହ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ୧୯୪୨ ରେ ଭାରତୀୟଙ୍କ ସମର୍ଥନ ପାଇଁ ସାର୍ ଷ୍ଟାଫୋର୍ଡ କ୍ରିପ୍ସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ 'କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନ' ଆସିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା କେବଳ ସ୍ୱାୟତ୍ତ ଶାସନ କଥା କହିବାରୁ ଏବଂ ଦେଶ ବିଭାଜନର ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ଥିବାରୁ କଂଗ୍ରେସ ଏହାକୁ ବର୍ଜନ କଲା। ଏହି ନୈରାଶ୍ୟ ଜନିତ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଗାନ୍ଧିଜୀ ଅନୁଭବ କଲେ ଯେ ଇଂରେଜମାନେ ଭାରତ ନ ଛାଡ଼ିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହେବନାହିଁ, ଯାହା ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ସାଜିଲା।

2✅ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୯ରେ ନେତାମାନଙ୍କ ଗିରଫ ପରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ନେତୃତ୍ୱବିହୀନ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସାଧାରଣ ଜନତା ସ୍ୱତଃସ୍ଫୂର୍ତ୍ତ ଭାବେ ଲମ୍ଫ ଦେଇଥିଲେ। ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଗୁଜରାଟ, ବିହାର, ଏବଂ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ତୀବ୍ର ରୂପ ନେଇଥିଲା। ମୁମ୍ବାଇରେ ୱାୟାରଲେସ୍ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ସମ୍ବାଦ ପ୍ରଚାରିତ ହେଲା। ବିହାରର ପାଟନା ସଚିବାଳୟ ଉପରେ ଛାତ୍ରମାନେ ଜାତୀୟ ପତାକା ଉଡ଼ାଇଥିଲେ। ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ବାଲିଆ, ଗାଜିପୁର ଓ ଗୋରଖପୁର ଆଦି ସ୍ଥାନ ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲା। ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ନାଗପୁରରେ ଲୋକେ ଥାନାଗୁଡ଼ିକ ଦଖଲ କଲେ। ଆସାମରେ ବିପ୍ଳବୀମାନେ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯାଉଥିବା ଖାଦ୍ୟଦ୍ରବ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରିଦେଲେ। ଚାରିଆଡ଼େ ରାସ୍ତାଘାଟ ଓ ରେଳ ଲାଇନ୍ କାଟି ସରକାରୀ କଳକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଚଳ କରିଦିଆଯାଇଥିଲା।

3✅ ଓଡ଼ିଶାର କଟକସ୍ଥିତ ରେଭେନ୍ସା କଲେଜର ଛାତ୍ରମାନେ ବିବୁଧେନ୍ଦୁ ମିଶ୍ର, ଅଶୋକ ଦାସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ 'ରକ୍ତ ବାହିନୀ', 'ସଂଗ୍ରାମ ବାହିନୀ' ଗଠନ କରିଥିଲେ ଓ ଅଫିସ ପୋଡ଼ି ଦେଇଥିଲେ। କଟକର କାଇପଦର (ବରୀ) ଠାରେ ୧୯୪୨ ଅଗଷ୍ଟ ୧୭ରେ ଲୋକେ ଡାକଘରେ ନିଆଁ ଲଗାଇଦେବାରୁ ପୋଲିସ ଗୁଳିରେ ୩ ଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିଲେ। ସେହିଦିନ ଭଦ୍ରକର ଭଣ୍ଡାରୀପୋଖରୀଠାରେ ପ୍ରାୟ ୫୦୦୦ ଲୋକ ଥାନା ଆକ୍ରମଣ କରି ସରକାରୀ କାଗଜପତ୍ର ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଥିଲେ। ଲୋକେ ଗ୍ରାମର ଏକମାତ୍ର ପୋଲ ଭାଙ୍ଗିଦେବାରୁ ସରକାର ୧୨ଟି ଗ୍ରାମ ଉପରେ ଜୋରିମାନା ପକାଇଥିଲେ। ଧାମନଗରରେ ମଧ୍ୟ ମୁରଲୀଧର ପଣ୍ଡାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ତୀବ୍ର ହୋଇଥିଲା।

4✅ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନରେ 'ଇରମ୍' ଏବଂ 'ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ'ଙ୍କ ବଳିଦାନ ଅତୁଳନୀୟ। ୧୯୪୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ ତାରିଖରେ ବାସୁଦେବପୁରର ଇରମ୍ ମେଲଣ ପଡ଼ିଆରେ ନିରସ୍ତ୍ର ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ପୋଲିସ ନିର୍ମମ ଭାବେ ଗୁଳିଚାଳନା କରିଥିଲା। ଏଥିରେ ପରୀ ବେୱାଙ୍କ ସମେତ ୨୮ ଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ହୃଦୟବିଦାରକ ଘଟଣାକୁ 'ଦ୍ୱିତୀୟ ଜାଲିଆନାୱାଲାବାଗ' ଏବଂ ଇରମକୁ 'ରକ୍ତତୀର୍ଥ' କୁହାଯାଏ। ସେହିପରି କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ଆଦିବାସୀ ନେତା ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକ ମାତିଲି ଥାନା ଘେରାଉ ବେଳେ ଗିରଫ ହୋଇଥିଲେ। ଏକ ମିଥ୍ୟା ହତ୍ୟା ମାମଲାରେ ତାଙ୍କୁ ୧୯୪୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୯ରେ ବ୍ରହ୍ମପୁର ଜେଲରେ ଫାଶୀ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ଯାହା ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଦେଶପ୍ରେମର ନିଆଁ ଜାଳିଥିଲା।

5✅ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ପ୍ରଶମିତ ହେବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ଥିଲା ଦକ୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଓ ସମନ୍ୱୟର ଅଭାବ, କାରଣ ସମସ୍ତ ବଡ଼ ନେତା ଜେଲରେ ଥିଲେ। ସରକାରଙ୍କର କଠୋର ତଥା ସଶସ୍ତ୍ର ଦମନଲୀଳା ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଦବାଇ ଦେଇଥିଲା। ଏହାବ୍ୟତୀତ ଦେଶୀୟ ରାଜା, ଜମିଦାର ଓ କିଛି ରାଜନୈତିକ ଦଳ ଏହାକୁ ସମର୍ଥନ କରିନଥିଲେ। ତଥାପି, ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ ଅସୀମ ଥିଲା। ଏହା ଇଂରେଜ ସରକାରଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଦେଲା ଯେ ଭାରତୀୟଙ୍କୁ ଆଉ ବଳପୂର୍ବକ ଶାସନ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଭବିଷ୍ୟତରେ ଦେଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଏହା ଏକ ପରିଷ୍କାର ମାର୍ଗ ଉନ୍ମୁକ୍ତ କରିଥିଲା।

ଭାଗ ୫: ବିଭିନ୍ନ ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ୩୦ଟି ଅତିରିକ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନ (ଉତ୍ତର ବିହୀନ)

1❓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ଇଂଲଣ୍ଡ କାହା ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ?

2❓ ୧୯୩୯ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୪ ତାରିଖରେ କଂଗ୍ରେସ କେଉଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା ?

3❓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସତ୍ୟାଗ୍ରହରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ କିଏ ଥିଲେ ?

4❓ ୱାର୍ଦ୍ଧାଠାରେ କଂଗ୍ରେସ କାର୍ଯ୍ୟକାରିଣୀ ବୈଠକ କେବେ ବସିଥିଲା ?

5❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ମୁମ୍ବାଇ କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେଶନର ସଭାପତି କିଏ ଥିଲେ ?

6❓ ଆଗା ଖାଁ ପ୍ୟାଲେସ୍ କେଉଁଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ?

7❓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ବାର୍ତ୍ତା କିଏ ଆଣିଥିଲେ ?

8❓ କାଇପଦର ଗୁଳିକାଣ୍ଡ କେଉଁ ଜିଲ୍ଲାରେ ଘଟିଥିଲା ?

9❓ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର କେଉଁ ଥାନା ଘେରାଉ ସମୟରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ?

10❓ ତାଳଚେରରେ କିଏ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ?

11❓ 'ଅଗଷ୍ଟ ଦାନ'କୁ କେଉଁ ଦୁଇଟି ପ୍ରମୁଖ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲେ ?

12❓ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ କାହିଁକି ସମସ୍ତେ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କଲେ ?

13❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର ଯେକୌଣସି ଦୁଇଟି ପ୍ରମୁଖ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଉଲ୍ଲେଖ କର।

14❓ ସମାଜବାଦୀ ଦଳର ନେତା ଜୟପ୍ରକାଶ ନାରାୟଣଙ୍କ ଭୂମିକା କ'ଣ ଥିଲା ?

15❓ କଟକରେ ଛାତ୍ରମାନେ ଗଠନ କରିଥିବା ତିନୋଟି ବାହିନୀର ନାମ କ'ଣ ?

16❓ ନିମାପଡ଼ା ଗୁଳିକାଣ୍ଡ କେବେ ଓ କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ହୋଇଥିଲା ?

17❓ ଢେଙ୍କାନାଳର କାମାକ୍ଷାନଗର (ମଢ଼ି) ଠାରେ ଘଟିଥିବା ଘଟଣା ସମ୍ପର୍କରେ ଲେଖ।

18❓ ଆଜାଦ ହିନ୍ଦ ଫୌଜ ଓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମୟଗତ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ କ'ଣ ଥିଲା ?

19❓ ଇଂରେଜ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ୱିନଷ୍ଟନ ଚର୍ଚ୍ଚିଲ କେବେ ଘୋଷଣା କଲେ ଯେ ଆନ୍ଦୋଳନ ଦମନ କରାଯାଇଛି ?

20❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ କେଉଁ ଦୁଇଟି ବିଶ୍ୱବିଦିତ ବିପ୍ଳବ ସହ ତୁଳନା କରାଯାଏ ?

21❓ କ୍ରିପ୍ସ ମିଶନର ବିଫଳତା କିପରି ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର କାରଣ ସାଜିଲା ସ୍ପଷ୍ଟ କର।

22❓ ବମ୍ବେଠାରେ 'ଭାରତ ଛାଡ଼' ପ୍ରସ୍ତାବ ଗୃହୀତ ହେବା ପରେ ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କ ଉଦବୋଧନର ପ୍ରଭାବ ଆଲୋଚନା କର।

23❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ବିହାର ଓ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶରେ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନର ସ୍ୱରୂପ କିପରି ଥିଲା ?

24❓ ଇରମ୍ ଗୁଳିକାଣ୍ଡକୁ କାହିଁକି ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ ଏକ କଳଙ୍କିତ ଅଧ୍ୟାୟ କୁହାଯାଏ ?

25❓ ଶହୀଦ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନାୟକଙ୍କ ଜୀବନୀ ଓ ତାଙ୍କ ବଳିଦାନ ଉପରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଟିପ୍ପଣୀ ଲେଖ।

26❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ଏହାର ବ୍ୟାପକତା ଉପରେ ଏକ ଦୀର୍ଘ ଉତ୍ତରମୂଳକ ଆଲୋଚନା କର।

27❓ ଓଡ଼ିଶାରେ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଆଯାଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକୁ ବିଶ୍ଳେଷଣ କର।

28❓ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାରେ (ଭଣ୍ଡାରୀପୋଖରୀ, ଧାମନଗର ଓ ଇରମ୍) ଅଗଷ୍ଟ ବିପ୍ଳବର ଭୂମିକାକୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କର।

29❓ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ସଫଳ ହୋଇନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଆଣିବାରେ ଏହାର ଯୋଗଦାନ କିପରି ଥିଲା ତାହା ବୁଝାଇ ଲେଖ।

30❓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଭାବ କିପରି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପରିବର୍ତ୍ତିତ କରିଥିଲା ଏବଂ ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ପାଇଁ ପଥ ପରିଷ୍କାର କରିଥିଲା ?