ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ବିବିଧତା

ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ବିବିଧତା – Study Material Class 7 ସାମାଜିକ ବିଜ୍ଞାନ

Study Material Book Q&A Additional Questions

🌟 WithTeachers.in🌟

🇮🇳 ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ବିବିଧତା (Geographical Diversity of India)

ଭାରତ ହେଉଛି ଭୌଗୋଳିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅନ୍ୟ ଦେଶମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୃଥକ୍ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଦେଶ। ଶ୍ରୀ ଅରବିନ୍ଦଙ୍କ ମତରେ ଏହି ଭିନ୍ନତା ହିଁ ଭାରତକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜାତୀୟ ପରିଚୟ ପ୍ରଦାନ କରିଛି।

🚀 କିଛି ରୋଚକ ତଥ୍ୟ (Interesting Facts)

ଯୋଗ ଜଳପ୍ରପାତ: କର୍ଣ୍ଣାଟକରେ ଥିବା ଯୋଗ ଜଳପ୍ରପାତର ପ୍ରବାହିତ ଜଳ ଶକ୍ତିକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଟରବାଇନ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତି (ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତି)ରେ ପରିଣତ କରାଯାଏ।
ମହାକାଶରୁ ଭାରତ: 1984 ମସିହାରେ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହାକାଶଚାରୀ ଶ୍ରୀ ରାକେଶ ଶର୍ମା ମହାକାଶକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଥିବା ଶ୍ରୀମତୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଥିଲେ ଯେ ମହାକାଶରୁ ଭାରତ କିପରି ଦିଶୁଛି? ସେ ତୁରନ୍ତ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିଲେ, "ସାରେ ଯାହାଁ ସେ ଅଚ୍ଛା" (ଅର୍ଥାତ୍ ମୋ ଦେଶ ଦୁନିଆରେ ସବୁଠୁ ସୁନ୍ଦର)।

🌍 ଭାରତର ସ୍ଥିତି ଏବଂ ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶ

ଭାରତ ପୃଥିବୀର 7 ମ ବୃହତ୍ତର ଦେଶ ଏବଂ ଏହା ଏସିଆ ମହାଦେଶର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶ। ଏହା ନିଜର ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହ ମିଶି ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସୁସଂଗଠିତ ଭୂଖଣ୍ଡ ଗଠନ କରେ, ଯାହାକୁ 'ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶ' କୁହାଯାଏ।

ଭାରତର ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ: ପାକିସ୍ଥାନ, ବାଙ୍ଗ୍‌ଲାଦେଶ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ମିଆଁମାର।
💡 Trick to Remember (ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶ ମନେ ରଖିବାର ଟ୍ରିକ୍): "PNB BMS"
- P - Pakistan
- N - Nepal
- B - Bhutan
- B - Bangladesh
- M - Myanmar
- S - Sri Lanka

🏔️ ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ବିଭାଜନ (5 Physical Divisions)

ଆଲୋଚନା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଭାରତକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ 5 ଗୋଟି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି:

1️⃣ ଉତ୍ତରସ୍ଥ ବୃହତ ପର୍ବତମାଳା 2️⃣ ଗଙ୍ଗା ଓ ସିନ୍ଧୁ ବିଶାଳ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳ 3️⃣ ମରୁଭୂମି ଅଞ୍ଚଳ 4️⃣ ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ ମାଳଭୂମି 5️⃣ ଦ୍ବୀପପୁଞ୍ଜ

🛡️ ଭାରତର ପ୍ରାକୃତିକ ସୀମା (Natural Boundaries)

ଭାରତ ଚାରିଆଡୁ ପ୍ରାକୃତିକ ସୀମା ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ ରହିଛି, ଯାହା ଏହାକୁ ଏସିଆର ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳଠାରୁ ପୃଥକ କରି ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜଳବାୟୁ, ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ଇତିହାସ ଦେଇଛି:

ଉତ୍ତରରେ: ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା (ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ରୂପେ)
ପଶ୍ଚିମରେ: ଥର୍ ମରୁଭୂମି ଏବଂ ଆରବ ସାଗର
ଦକ୍ଷିଣରେ: ଭାରତ ମହାସାଗର
ପୂର୍ବରେ: ବଙ୍ଗୋପସାଗର

⛰️ ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା (The Himalayas)

ହିମାଳୟ ଏକ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସଦୃଶ ଦଣ୍ଡାୟମାନ। ହିମାଳୟ ଶବ୍ଦଟି ଦୁଇଟି ସଂସ୍କୃତ ଶବ୍ଦରୁ ସୃଷ୍ଟି - 'ହିମ' (ବରଫ) + 'ଆଳୟ' (ଘର) ଅର୍ଥାତ୍ ବରଫର ଘର।

ଦୈର୍ଘ୍ୟ: ଏହାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପର୍ବତ ଶ୍ରେଣୀର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ 2500 କି.ମି. ଅଟେ।
ଅଷ୍ଟ ସହସ୍ରାୟ (Eight Thousanders): ହିମାଳୟରେ 8000 ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଅନେକ ଗିରିଶୃଙ୍ଗ ରହିଛି, ଯାହାକୁ ମିଳିତ ଭାବେ 'ଅଷ୍ଟ ସହସ୍ରାୟ' କୁହାଯାଏ।
ଏସିଆର ଜଳଦୁର୍ଗ (Water Tower of Asia): ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ହିମାଳୟର ବରଫ ତରଳି ଗଙ୍ଗା, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର, ଏବଂ ସିନ୍ଧୁ ଆଦି ପ୍ରମୁଖ ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ଜଳ ଯୋଗାଇଥାଏ। ଏହି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ କୋଟି କୋଟି ଲୋକଙ୍କୁ ପାନୀୟ ଜଳ, କୃଷି ଓ ଶିଳ୍ପ ପାଇଁ ଜଳ ଯୋଗାଉଥିବାରୁ ହିମାଳୟକୁ ଏହି ଆଖ୍ୟା ଦିଆଯାଇଛି।
ଗଙ୍ଗା ନଦୀର ଉତ୍ପତ୍ତି: ଗଙ୍ଗାର ପ୍ରମୁଖ ଉପନଦୀ 'ଭାଗିରଥୀ' ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର 'ଗୋମୁଖ' (ଗାଈର ମୁହଁ) ନାମକ ସ୍ଥାନରୁ ଉତ୍ପତ୍ତି ଲାଭ କରିଛି। ଗୋମୁଖ ସ୍ଥାନଟି ଗଙ୍ଗୋତ୍ରୀ ତୁଷାର ସ୍ରୋତର ନିମ୍ନାଂଶରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଗଙ୍ଗୋତ୍ରୀ ହେଉଛି ହିମାଳୟରେ ପ୍ରବାହିତ ତୁଷାର ସ୍ରୋତଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ବୃହତ୍ତମ।
ସଂସ୍କୃତି ଓ ତୀର୍ଥସ୍ଥାନ: ପର୍ବତଗୁଡ଼ିକୁ ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତିରେ ପବିତ୍ର ମନାଯାଏ, ତେଣୁ ସେଠାରେ ଅନେକ ମଠ ଓ ମନ୍ଦିର ରହିଛି ଯାହା ସାରା ବିଶ୍ୱରୁ ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ଓ ଭଗବତ ପ୍ରେମୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ।

📌 ହିମାଳୟର ବ୍ୟାପ୍ତି (6 ଟି ଦେଶ)

ଏହି ପର୍ବତମାଳା ଏସିଆର 6 ଗୋଟି ଦେଶରେ ବ୍ୟାପ୍ତ: ଭାରତ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ଚୀନ, ପାକିସ୍ଥାନ, ଓ ଆଫଗାନିସ୍ଥାନ। 💡 Trick to Remember: "PIN CAB" (Pakistan, India, Nepal, China, Afghanistan, Bhutan)

🌋 ହିମାଳୟ ସୃଷ୍ଟି: ଏକ କୌତୁହଳପ୍ରଦ କାହାଣୀ

ହିମାଳୟର ସୃଷ୍ଟି ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଭୌଗୋଳିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା:

ନିୟୁତ ନିୟୁତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଭାରତ ଗଣ୍ଡୱାନା ଲାଣ୍ଡ (Gondwana Land) ନାମକ ଏକ ବିଶାଳ ଭୂଭାଗର ଅଂଶ ଥିଲା ଏବଂ ଆଫ୍ରିକା ମହାଦେଶର ପଡ଼ୋଶୀ ଥିଲା।
କାଳକ୍ରମେ ଭାରତ ମୁଖ୍ୟ ଭାଗରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ ଧୀରେ ଧୀରେ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲା।
ପ୍ରାୟ 50 ନିୟୁତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଏହା ୟୁରେସିଆ (ୟୁରୋପ + ଏସିଆ) ଭୂଭାଗ ସହ ଧକ୍କା ଖାଇଲା।
ୟୁରେସିଆ ଭୂଭାଗକୁ ଠେଲିବା ଯୋଗୁଁ ସ୍ଥଳଭାଗ କୁଞ୍ଚିତ ହୋଇ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗାମୀ ହେଲା (ଠିକ୍ ଯେପରି ଏକ ଗାଲିଚାକୁ ଠେଲିଲେ ସେଥିରେ ଭାଙ୍ଗ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ)। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରୁ ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା।

📈 ହିମାଳୟ ଏବେ ବି ବଢ଼ୁଛି!

ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା ଯେ ଭାରତ ଏବେ ବି ଧୀରେ ଧୀରେ ଉତ୍ତରସ୍ଥ ଏସିଆ ଦିଗରେ ବାର୍ଷିକ ପ୍ରାୟ 5 ସେଣ୍ଟିମିଟର (cm) ହାରରେ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି (ଯାହାକି ଆମ କେଶର ବୃଦ୍ଧି ହାର ଠାରୁ ମଧ୍ୟ କମ୍)।
ଏହାର ଅର୍ଥ ହିମାଳୟର ଉଚ୍ଚତା ଏବେ ବି ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ଏହି ବୃଦ୍ଧିହାର ବର୍ଷକୁ ପ୍ରାୟ 5 ମିଲିମିଟର (mm)।
ଏହି ହିସାବରେ ଏକ ନିୟୁତ ବର୍ଷରେ ହିମାଳୟର ଉଚ୍ଚତା ଆହୁରି 5 ମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ।

ଏହି ଷ୍ଟଡି ମେଟେରିଆଲର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅଂଶ ଏଠାରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା। ପୂର୍ବ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ସଂଖ୍ୟା ଇଂରାଜୀରେ ଲେଖାଯାଇଛି ଏବଂ ମନେ ରଖିବା ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କୌଶଳ (Tricks) ମଧ୍ୟ ଯୋଡାଯାଇଛି।

🏔️ ହିମାଳୟର ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀଗୁଡ଼ିକ (The Himalayan Ranges)

ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳାକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ 3 ଗୋଟି ବିଶାଳ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀରେ (Range) ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:

1️⃣ ହିମାଦ୍ରୀ (ବୃହତ ହିମାଳୟ / Greater Himalaya):

ଏହା ହେଉଛି ହିମାଳୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଗମ ଅଂଶ।
ପୃଥିବୀର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗିରିଶୃଙ୍ଗ ମାଉଣ୍ଟ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଏବଂ କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଗା ଭଳି ନଭଶ୍ଚୁମ୍ବୀ ଶୃଙ୍ଗ ଏଠାରେ ରହିଛି।
ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ବର୍ଷ ତମାମ ବରଫରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇ ରହୁଥିବାରୁ ଏଠାରେ କୌଣସି ଜନବସତି ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ ଏବଂ ଜୀବନଧାରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟକର ଅଟେ।

2️⃣ ହିମାଚଳ (ମଧ୍ୟ ହିମାଳୟ / Middle Himalaya):

ଏହା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହିମାଳୟର ଠିକ୍ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ଏଠାକାର ଜଳବାୟୁ ସୁଷମ ଏବଂ ଜୈବ ବିବିଧତା ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଜନବସତି ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନୁକୂଳ ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ।
ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୈଳନିବାସ (Hill Stations): ନୈନିତାଲ (ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ), ଦାର୍ଜିଲିଂ (ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ), ସିମଲା (ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ) ଏବଂ ମଶୌରୀ (ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ) ଆଦି ଏହି ଶ୍ରେଣୀରେ ରହିଛି।
ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବାସଗୃହ: ପଶ୍ଚିମ ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ନିର୍ମିତ ଘରଗୁଡ଼ିକୁ "କାଠ-କୁନି" (Kath-kuni) ବା "ଧାଜି-ଦେୱାରୀ" କୁହାଯାଏ। ଏହା ସ୍ଥାନୀୟ ପଥର ଓ କାଠରେ ତିଆରି ହୋଇଥାଏ ଯାହା ଘରକୁ ଉଷୁମ ରଖିବା ସହ ମୃଦୁ ଭୂମିକମ୍ପରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ।

3️⃣ ସିୱାଲିକ୍ (ବାହ୍ୟ ହିମାଳୟ / Outer Himalaya):

ଏହା ହିମାଳୟର ସର୍ବଦକ୍ଷିଣ ଭାଗ ବା ବାହ୍ୟାଂଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ନିମ୍ନତମ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀ ଅଟେ।
ଏହା ଅନେକ ଛୋଟ ପାହାଡ଼ ଏବଂ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲକୁ ନେଇ ଗଠିତ। ଏହାର ପାଦଦେଶ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମୃଦ୍ଧ।
ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ହିମାଳୟ ଏବଂ ଉତ୍ତରସ୍ଥ ସମତଳ (ଗାଙ୍ଗେୟ) ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସଂଯୋଗକାରୀ ସ୍ଥାନ।

💡 Trick to Remember (ହିମାଳୟର 3 ଟି ସ୍ତର ଉପରୁ ତଳକୁ): "H H S"

H - Himadri (Top)
H - Himachal (Middle)
S - Siwalik (Bottom) 🌟 WithTeachers.in🌟

🏜️ ଭାରତର ଶୀତଳ ମରୁଭୂମି: ଲାଦାଖ (The Cold Desert)

'ମରୁଭୂମି' କହିଲେ ଆମେ ସାଧାରଣତଃ ଗରମ ଓ ବାଲୁକାମୟ ସ୍ଥାନକୁ ବୁଝୁ, କିନ୍ତୁ ଆମ ଦେଶରେ ଏକ 'ଶୀତଳ ମରୁଭୂମି' (Cold Desert) ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯାହାର ନାମ ହେଉଛି ଲାଦାଖ।

ତାପମାତ୍ରା: ଶୀତଦିନେ ଏଠାରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ତାପମାତ୍ରା -30°C ରୁ ମଧ୍ୟ କମ୍ ରହିଥାଏ। ଏଠାରେ ବହୁତ କମ୍ ବର୍ଷା ହୁଏ।
ଭୂପ୍ରକୃତି (ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି): ଏଠାକାର ମାଟି ପଥୁରିଆ ଓ ଆବଡ଼ା-ଖାବଡ଼ା। ଏହାର ଭୂମିରୂପ ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଷ୍ଠ ସହ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ 'ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି' (Moon Land) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।
ହ୍ରଦ ଓ ପ୍ରାଣୀ: ପାଙ୍ଗଙ୍ଗ ସୋ (Pangong Tso) ହେଉଛି ଏଠାକାର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଲୁଣିଆ ହ୍ରଦ। ଏହି ପ୍ରତିକୂଳ ପରିବେଶରେ ବରଫ ଚିତାବାଘ (Snow leopard), ଆଇବେକ୍ସ (ପାହାଡ଼ିଆ ଛେଳି), ଚମରି ଗାଈ (Yak) ଏବଂ ତିବ୍ବତୀୟ ମୃଗ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି।
ସଂସ୍କୃତି: ଏଠାରେ ପୁରାତନ ମଠ ଗୁଡ଼ିକ ରହିଛି ଏବଂ ଲୋସାର (Losar) ଓ ହେମିସ୍ (Hemis) ପରି ଆକର୍ଷଣୀୟ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ପାଳନ କରାଯାଏ।

🌾 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି (The Northern Plains)

ହିମାଳୟର ଠିକ୍ ଦକ୍ଷିଣରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର ଏବଂ ସୁବିସ୍ତୃତ ସମତଳ ଭୂମି ରହିଛି, ଯାହା ଭାରତୀୟ ଇତିହାସ ଓ ସଭ୍ୟତାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ ଅଟେ।

ସୃଷ୍ଟି ପ୍ରକ୍ରିୟା: ଏହା ଗଙ୍ଗା, ସିନ୍ଧୁ, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଉପନଦୀ ଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ବୋହି ଆଣିଥିବା ପଟୁମାଟି ସଞ୍ଚୟ ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
କୃଷି ଓ ଜନସଂଖ୍ୟା: ଏହି ମୃତ୍ତିକା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର ତଥା କୃଷି ଉପଯୋଗୀ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଶସ୍ୟଶ୍ୟାମଳା ଅଟେ। ଏଠାରେ ଭାରତର ଏକ ବିଶାଳ ଜନସଂଖ୍ୟା ବାସ କରନ୍ତି।
ପରିବହନ: ସମତଳ ଭୂମି ହୋଇଥିବାରୁ ଏଠାରେ ରେଳପଥ ଏବଂ ସଡ଼କପଥର ଏକ ବିଶାଳ ଜାଲ ବିଛାଇ ହୋଇ ରହିଛି, ଯାହା ପରିବହନ ଓ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ସହାୟକ ହୋଇଥାଏ।

💡 ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ତଥ୍ୟ (ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ): ଭାରତର ଅଧିକାଂଶ ନଦୀ (ଗଙ୍ଗା, କାବେରୀ, ଯମୁନା) ଦେବୀମାନଙ୍କ ନାମରେ ନାମିତ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର। ଏହା "ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର" ଭାବେ ଜଣାଶୁଣା ଏବଂ ବରଫ ତରଳିବା କାରଣରୁ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଦିନେ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ପ୍ରଚୁର ଜଳ ରହିଥାଏ।

🐪 ବୃହତ ଭାରତ ମରୁଭୂମି: ଥର ମରୁଭୂମି (The Thar Desert)

ଆରାବଳୀ ପର୍ବତମାଳାର ପଶ୍ଚିମାଂଶରେ ଏକ ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ବାଲୁକାମୟ ପ୍ରାନ୍ତର ରହିଛି ଯାହା 'ଥର ମରୁଭୂମି' ନାମରେ ପରିଚିତ। ଏହା ମାନଚିତ୍ରରେ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗରେ ଦର୍ଶାଯାଇଥାଏ।

ବାଲୁକା ସ୍ତୂପ (Sand Dunes): ବେଗଗାମୀ ପବନ ବାଲିକୁ ଠେଲି ଠେଲି ପାହାଡ଼ ଆକୃତିର ସ୍ତୂପ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଏଗୁଡ଼ିକ କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ 150 ମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚ ହୋଇଥାଏ।
ବିସ୍ତାର: ଏହାର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗ ଭାରତରେ ଅଛି ଏବଂ ଏହା ରାଜସ୍ଥାନ, ଗୁଜୁରାଟ, ପଞ୍ଜାବ ଏବଂ ହରିୟାଣା ରାଜ୍ୟରେ ପରିବ୍ୟାପ୍ତ।
କଠୋର ପରିବେଶ: ଏଠାରେ ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗରମ ଓ ରାତିଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଥଣ୍ଡା ରହେ। ପାଣିର ଘୋର ଅଭାବ ଦେଖାଯାଏ।
ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ କୌଶଳ: ରାଜସ୍ଥାନର ଅଧିବାସୀମାନେ ବୃଷ୍ଟିଜଳକୁ ସଞ୍ଚୟ କରି ରଖିବା ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜଳାଶୟ ତିଆରି କରନ୍ତି ଯାହାକୁ "ଟନ୍‌କା" (Tanka) ବା "କୁଣ୍ଡ୍" କୁହାଯାଏ। ଏହି ଜଳ ପିଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର ହୁଏ।

💡 Trick to Remember (ଥର ମରୁଭୂମି ଥିବା ରାଜ୍ୟ): "R G P H"

(Rajasthan, Gujarat, Punjab, Haryana) -> Raju Goes Playing Here

🧗‍♂️ ଆରାବଳୀ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀ (The Aravalli Range)

ଥର ମରୁଭୂମିର ପୂର୍ବ ପଟେ ଥିବା ଆରାବଳୀ ପର୍ବତ ହେଉଛି ପୃଥିବୀର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରାଚୀନ ପର୍ବତ ଶ୍ରେଣୀ।

ବୟସ ଓ ଉଚ୍ଚତା: ଏହାର ବୟସ ପ୍ରାୟ 250 ନିୟୁତ ବର୍ଷ। ମାଉଣ୍ଟ ଆବୁ (Mount Abu) ଏହାର ଉଚ୍ଚତମ ଗିରିଶୃଙ୍ଗ, ଯାହାର ଉଚ୍ଚତା 1700 ମିଟରରୁ ଅଧିକ। ଅନ୍ୟ ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକ 300 ରୁ 900 ମିଟର ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି।
ବିସ୍ତାର: ଏହା ଦିଲ୍ଲୀ, ରାଜସ୍ଥାନ, ହରିୟାଣା ଓ ଗୁଜୁରାଟ ଦେଇ ଲମ୍ବିଛି। ଏହା ଥର ମରୁଭୂମିକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମାଡ଼ି ଆସିବାରୁ ଅଟକାଇ ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।
ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ ଓ ଇତିହାସ: ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମାର୍ବଲ, ଗ୍ରାନାଇଟ୍, ଦସ୍ତା ଓ ତମ୍ବା ଖଣିଜରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ। ରାଜସ୍ଥାନର ଜୱାର (Zawar) ଠାରେ ଥିବା ଦସ୍ତା ଖଣି ପ୍ରାୟ 8 ଶତାବ୍ଦୀ ପୁରୁଣା। ଏଠାରେ ଚିତ୍ତୋରଗଡ଼, କୁମ୍ଭଲଗଡ଼ ଏବଂ ରନ୍ଥାମ୍ଭୋର ଭଳି ଐତିହାସିକ ଦୁର୍ଗ ଅବସ୍ଥିତ।

🗿 ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି (The Peninsular Plateau)

ଭୂମିରୂପ ଯାହା ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଭୂମିଠାରୁ ଉଚ୍ଚରେ ଥାଏ ଏବଂ ଯାହାର ଉପରିଭାଗ ପ୍ରାୟତଃ ସମତଳ ଥାଏ ତାହାକୁ 'ମାଳଭୂମି' କୁହାଯାଏ। ତିନିପାର୍ଶ୍ୱ ଜଳଭାଗ (ଆରବ ସାଗର, ବଙ୍ଗୋପସାଗର ଓ ଭାରତ ମହାସାଗର) ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗକୁ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି କୁହାଯାଏ।

ପଶ୍ଚିମଘାଟ ଓ ପୂର୍ବଘାଟ: ଏହି ମାଳଭୂମିର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ ପଶ୍ଚିମଘାଟ ଓ ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା ଦ୍ୱାରା ଆବଦ୍ଧ। ପଶ୍ଚିମଘାଟ ପ୍ରାଚୀର ପରି ଉଚ୍ଚ (ଏହାର ଉତ୍ତରାଂଶକୁ 'ସହ୍ୟାଦ୍ରୀ' କୁହାଯାଏ) ଏବଂ ୟୁନେସ୍କୋ (UNESCO) ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ୱୀକୃତି ପ୍ରାପ୍ତ। ପୂର୍ବଘାଟ ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାବେ କମ୍ ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖଣ୍ଡବିଖଣ୍ଡିତ।
ନଦୀପ୍ରବାହ: ଏହି ମାଳଭୂମି ପୂର୍ବ ଆଡ଼କୁ ଢାଲୁ ଥିବାରୁ ଗୋଦାବରୀ, କୃଷ୍ଣା, କାବେରୀ ଏବଂ ମହାନଦୀ ପୂର୍ବକୁ ବହି ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି। କେବଳ ନର୍ମଦା ଓ ତାପ୍ତୀ ନଦୀ ପଶ୍ଚିମାଭିମୁଖୀ ହୋଇ ଆରବ ସାଗରରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି।
ଜନଜାତି ଓ ସମ୍ପଦ: ଏହା ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟ (କୋଇଲା ଇତ୍ୟାଦି) ତଥା ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏଠାରେ ସାନ୍ତାଳ, ଗୋଣ୍ଡ, ବୈଗା, ଭିଲ୍ ଏବଂ କୋର୍‌କୁ ଆଦି ଜନଜାତି ବାସ କରନ୍ତି।

🌊 ଉପକୂଳ ସମତଳ ଭୂମି (Coastal Plains)

ଭାରତର ତଟରେଖା ପ୍ରାୟ 7500 କି.ମି. ରୁ ଅଧିକ ଦୀର୍ଘ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର।

1️⃣ ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ:

ଗୁଜୁରାଟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଗୋଆ ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଦେଇ କେରଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ।
ଏଠାରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବହି ଗଭୀର ମୁହାଣ (Estuaries) ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ନର୍ମଦା ଓ ତାପ୍ତୀର ମୁହାଣ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼। ଏଠାରେ ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବନ୍ଦର ରହିଛି।

2️⃣ ପୂର୍ବ ଉପକୂଳ:

ଗାଙ୍ଗେୟ ତ୍ରିକୋଣଭୂମିଠାରୁ କନ୍ୟାକୁମାରୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ।
ଏଠାରେ ମହାନଦୀ, ଗୋଦାବରୀ, କୃଷ୍ଣା ଓ କାବେରୀ ନଦୀର ଉର୍ବର ତ୍ରିକୋଣଭୂମି (Delta) ରହିଛି, ଯାହା କୃଷି ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ।
ଉପହ୍ରଦ (Lagoons): ଚିଲିକା ଏବଂ ପୁଲିକାଟ୍ ପରି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଉପହ୍ରଦ (ଲୁଣିଆ ହ୍ରଦ ଯାହା ସମୁଦ୍ରଠାରୁ ପ୍ରାକୃତିକ ବନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା) ଏହି ଉପକୂଳରେ ଦେଖାଯାଏ।

🏝️ ଭାରତୀୟ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ (The Indian Islands)

ଭାରତର ଦୁଇଟି ପ୍ରମୁଖ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ରହିଛି, ଯାହା ଦେଶର ଫାଣ୍ଡି ବା ଜାଗ୍ରତ ପ୍ରହରୀ (Outpost) ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ:

1️⃣ ଲାକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ ପୁଞ୍ଜ (Lakshadweep):

କେରଳର ମାଳାବାର ଉପକୂଳ ନିକଟସ୍ଥ ଆରବ ସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ଏହା ପ୍ରବାଳ (Coral) ରେ ନିର୍ମିତ 36 ଗୋଟି ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଏବଂ ଏଥିରୁ ଅଧିକାଂଶରେ ଜନବସତି ନାହିଁ।

2️⃣ ଆଣ୍ଡାମାନ୍ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ:

ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ 500 ରୁ ଅଧିକ ଛୋଟ-ବଡ଼ ଦ୍ୱୀପର ସମାହାର।
ଇତିହାସ: ଏଠାରେ "ସେଲୁଲାର ଜେଲ୍" ନାମକ ବନ୍ଦୀଶାଳା ଅଛି, ଯେଉଁଠି ଆମର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନେ କଠିନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ବନ୍ଦୀ ଥିଲେ।
ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି: ଏହାର 'ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ' (Barren Island) ରେ ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି ଅବସ୍ଥିତ ଯେଉଁଥିରୁ ବେଳେବେଳେ ଲାଭା ଓ ଧୂଆଁ ବାହାରେ।

🐅 ସୁନ୍ଦରବନ ଏବଂ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ପାହାଡ଼ (Sundarbans & North-East)

ସୁନ୍ଦରବନ (Sundarbans): ବଙ୍ଗୋପସାଗର ନିକଟରେ ଗଙ୍ଗା-ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ରର ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରେ ଏହା ଅବସ୍ଥିତ (ଅର୍ଦ୍ଧେକ ଭାରତରେ ଓ ଅର୍ଦ୍ଧେକ ବାଂଲାଦେଶରେ)। ଏହା ୟୁନେସ୍କୋର ଏକ ଐତିହ୍ୟସ୍ଥଳ। ଏଠାରେ 'ରୟାଲ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର', ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର, ଏବଂ ଅଲିଭ୍ ରିଡ଼ଲେ କଇଁଛ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି। ଏଠାକାର ଜୁଆରିଆ ଜଙ୍ଗଲରେ ସୁନ୍ଦରୀ ଓ ହେନ୍ତାଳ ଗଛ ପ୍ରଚୁର ମିଳେ।
ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ପାହାଡ଼ (Northeastern Hills): ମେଘାଳୟ ମାଳଭୂମିରେ ଗାରୋ, ଖାସି ଏବଂ ଜୟନ୍ତିଆ ପାହାଡ଼ ରହିଛି। ଏହା ପୃଥିବୀର ସର୍ବାଧିକ ବୃଷ୍ଟିବହୁଳ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ସ୍ୱତନ୍ତ୍ରତା: ମେଘାଳୟର "ମାୱଲିନୋଙ୍ଗ" (Mawlynnong) ଏସିଆର ସବୁଠାରୁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଗ୍ରାମ ଅଟେ। ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଏହାର ବୃକ୍ଷର ଜୀବନ୍ତ ଚେରରେ ନିର୍ମିତ ସେତୁ (Living Root Bridge) ପାଇଁ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

🌟 WithTeachers.in🌟

🌟 Premium Study Material provided by www.WithTeachers.in 🌟

🌟 ବିଭାଗ 1: 1 ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (30 Questions - 3 Different Types)

(ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ ଏହି ବିଭାଗ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଭାଗ ପରେ ଦିଆଯାଇଛି)

ପ୍ରକାର 1: ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର (Fill in the blanks)

❓.1 ଭାରତ ପୃଥିବୀର _______ ମ ବୃହତ୍ତର ଦେଶ ଅଟେ।

❓.2 ହିମାଳୟ ଶବ୍ଦର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ ହେଉଛି _______।

❓.3 ଗଙ୍ଗାର ପ୍ରମୁଖ ଉପନଦୀ ଭାଗିରଥୀ _______ ନାମକ ସ୍ଥାନରୁ ଉତ୍ପତ୍ତି ଲାଭ କରିଛି।

❓.4 ଭାରତର ଶୀତଳ ମରୁଭୂମିର ନାମ ହେଉଛି _______।

❓.5 ଲାଦାଖରେ ଥିବା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହ୍ରଦଟିର ନାମ ହେଉଛି _______।

❓.6 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି ହିମାଳୟର _______ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ।

❓.7 ଥର ମରୁଭୂମି ଆରାବଳୀ ପର୍ବତମାଳାର _______ ଅଂଶରେ ଅବସ୍ଥିତ।

❓.8 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତର ଉଚ୍ଚତମ ଗିରିଶୃଙ୍ଗର ନାମ ହେଉଛି _______।

❓.9 ପଶ୍ଚିମଘାଟ ପର୍ବତମାଳାର ଉତ୍ତରାଂଶକୁ _______ କୁହାଯାଏ।

❓.10 ଏସିଆର ସବୁଠାରୁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଗ୍ରାମର ନାମ ହେଉଛି _______।

ପ୍ରକାର 2: ଗୋଟିଏ ଶବ୍ଦରେ ଉତ୍ତର ଦିଅ (One word answer)

❓.11 1984 ମସିହାରେ କିଏ ମହାକାଶକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ?

❓.12 ଏସିଆର 'ଜଳଦୁର୍ଗ' କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

❓.13 ଲାଦାଖକୁ ଅନ୍ୟ କେଉଁ ନାମରେ ଜଣାଯାଏ?

❓.14 ଲାଦାଖର ଅଧିବାସୀମାନେ ପାଳନ କରୁଥିବା ଏକ ପର୍ବର ନାମ ଲେଖ।

❓.15 ରାଜସ୍ଥାନରେ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଥିବା ଜଳାଶୟକୁ କ'ଣ କୁହାଯାଏ?

❓.16 ଦସ୍ତା ଖଣି ଥିବା ରାଜସ୍ଥାନର ସ୍ଥାନଟିର ନାମ କ'ଣ?

❓.17 ଭାରତର ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ କେଉଁ ରାଜ୍ୟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି?

❓.18 ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଏକ ଉପହ୍ରଦର (Lagoon) ନାମ ଲେଖ।

❓.19 ଲାକ୍ଷାଦ୍ୱୀପରେ କେତୋଟି ଦ୍ୱୀପ ରହିଛି?

❓.20 ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି କେଉଁ ଦ୍ୱୀପରେ ଅଛି?

ପ୍ରକାର 3: ଠିକ୍ କିମ୍ବା ଭୁଲ୍ ଲେଖ (True/False)

❓.21 ଭାରତ ମହାକାଶରୁ ଦେଖିବାକୁ ବହୁତ ସୁନ୍ଦର।

❓.22 ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ଏସିଆର 8 ଟି ଦେଶରେ ବ୍ୟାପ୍ତ।

❓.23 ଗୋମୁଖ ଗଙ୍ଗୋତ୍ରୀ ତୁଷାର ସ୍ରୋତର ନିମ୍ନାଂଶରେ ଅବସ୍ଥିତ।

❓.24 ଲାଦାଖରେ ବହୁତ ଅଧିକ ବର୍ଷା ହୁଏ।

❓.25 ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଗ୍ରୀଷ୍ମ କାଳରେ ଶୁଷ୍କ ରହେ।

❓.26 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତର ବୟସ ପ୍ରାୟ 250 ନିୟୁତ ବର୍ଷ।

❓.27 ଡେକାନ୍ ମାଳଭୂମି ଦୁଇ ଘାଟ ପର୍ବତମାଳାର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଅଟେ।

❓.28 ଆଣ୍ଡାମାନ୍ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଆରବ ସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ।

❓.29 ସୁନ୍ଦରବନରେ ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର ଦେଖାଯାଆନ୍ତି।

❓.30 ମେଘାଳୟ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବାଧିକ ବୃଷ୍ଟିବହୁଳ ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।

🌐 Visit www.WithTeachers.in for more! 🌐

🌟 ବିଭାଗ 2: 2 ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (25 Questions)

(ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ ଏହି ବିଭାଗ ପରେ ଦିଆଯାଇଛି)

❓.31 ଶ୍ରୀ ରାକେଶ ଶର୍ମା କିଏ ଥିଲେ ଏବଂ ସେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ କ'ଣ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିଲେ?

❓.32 ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶ କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

❓.33 ଭାରତର ପ୍ରାକୃତିକ ସୀମାଗୁଡ଼ିକ କ'ଣ କ'ଣ?

❓.34 'ଅଷ୍ଟ ସହସ୍ରାୟ' (Eight Thousanders) କ'ଣ?

❓.35 ହିମାଳୟ ଏସିଆର 6 ଟି ଦେଶରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ସେଗୁଡ଼ିକ କ'ଣ?

❓.36 ହିମାଳୟକୁ "ଏସିଆର ଜଳଦୁର୍ଗ" କାହିଁକି କୁହାଯାଏ?

❓.37 କାଠ-କୁନି (Kath-kuni) କ'ଣ?

❓.38 ହିମାଳୟ କିପରି ସୃଷ୍ଟି ହେଲା?

❓.39 ଲାଦାଖକୁ 'ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି' କାହିଁକି କୁହାଯାଏ?

❓.40 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି କିପରି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି?

❓.41 ଥର ମରୁଭୂମିର ବାଲୁକା ସ୍ତୂପ କିପରି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ?

❓.42 ଥର ମରୁଭୂମି କେଉଁ କେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ପରିବ୍ୟାପ୍ତ?

❓.43 ଟନ୍‌କା (Tanka) ବା କୁଣ୍ଡ୍ କ'ଣ?

❓.44 ମାଉଣ୍ଟ୍‌ବୁ (Mount Abu) କ'ଣ ଏବଂ ଏହାର ଉଚ୍ଚତା କେତେ?

❓.45 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତରୁ କେଉଁ କେଉଁ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ମିଳେ?

❓.46 ଉପଦ୍ୱୀପ (Peninsula) କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

❓.47 ଡେକାନ୍ ମାଳଭୂମିରୁ ଉତ୍ପତ୍ତି ଲାଭ କରିଥିବା ପୂର୍ବାଭିମୁଖୀ ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ନାମ ଲେଖ।

❓.48 ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମିରେ ବାସ କରୁଥିବା ତିନୋଟି ଜନଜାତିର ନାମ ଲେଖ।

❓.49 ଭାରତର ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ କେଉଁଠାରୁ କେଉଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ?

❓.50 ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ଉପହ୍ରଦର ନାମ ଲେଖ।

❓.51 ତ୍ରିକୋଣଭୂମି (Delta) କିପରି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ?

❓.52 ଲାକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ ପୁଞ୍ଜ କେଉଁଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଏହା କେତୋଟି ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ?

❓.53 'ସେଲୁଲାର ଜେଲ୍' କେଉଁଠାରେ ଅଛି ଏବଂ ଏହାର ଗୁରୁତ୍ୱ କ'ଣ?

❓.54 ସୁନ୍ଦରବନରେ କେଉଁ ପ୍ରକାରର ଗଛ ଓ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି?

❓.55 ମାୱଲିନୋଙ୍ଗ ଗ୍ରାମର ବିଶେଷତ୍ୱ କ'ଣ?

🌐 Keep Learning with www.WithTeachers.in 🌐

📝 ଉତ୍ତର ବିଭାଗ (Answers for 1 Mark & 2 Mark Questions)

1 ମାର୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର: ✍️.1 7 ମ ✍️.2 ବରଫର ଘର ✍️.3 ଗୋମୁଖ ✍️.4 ଲାଦାଖ ✍️.5 ପାଙ୍ଗଙ୍ଗସୋ ✍️.6 ଦକ୍ଷିଣ ✍️.7 ପଶ୍ଚିମ ✍️.8 ମାଉଣ୍ଟ୍ ଆବୁ ✍️.9 ସହ୍ୟାଦ୍ରୀ ✍️.10 ମାୱଲିନୋଙ୍ଗ ✍️.11 ଶ୍ରୀ ରାକେଶ ଶର୍ମା ✍️.12 ହିମାଳୟ ✍️.13 ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି ✍️.14 ଲୋସାର ବା ହେମିସ୍ ✍️.15 ଟନ୍‌କା ବା କୁଣ୍ଡ୍ ✍️.16 ଜୱାର (Jawar) ✍️.17 ଗୁଜୁରାଟ ✍️.18 ଚିଲିକା ✍️.19 36 ✍️.20 ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପ ✍️.21 ଠିକ୍ ✍️.22 ଭୁଲ୍ (6 ଟି ଦେଶ) ✍️.23 ଠିକ୍ ✍️.24 ଭୁଲ୍ (କମ୍ ବର୍ଷା ହୁଏ) ✍️.25 ଭୁଲ୍ (ପ୍ରଚୁର ଜଳ ରହେ) ✍️.26 ଠିକ୍ ✍️.27 ଠିକ୍ ✍️.28 ଭୁଲ୍ (ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଅଛି) ✍️.29 ଠିକ୍ ✍️.30 ଠିକ୍

2 ମାର୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର: ✍️.31 ଶ୍ରୀ ରାକେଶ ଶର୍ମା ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହାକାଶଚାରୀ ଥିଲେ। ସେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ କହିଥିଲେ "ସାରେ ଯାହାଁ ସେ ଅଚ୍ଛା"। ✍️.32 ଭାରତ ଏବଂ ଏହାର ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶ (ପାକିସ୍ଥାନ, ବାଙ୍ଗ୍‌ଲାଦେଶ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ମିଆଁମାର) ମିଶି ଗଠନ କରୁଥିବା ବିଶାଳ ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ଉପମହାଦେଶ କୁହାଯାଏ। ✍️.33 ଭାରତର ଉତ୍ତରରେ ହିମାଳୟ, ପଶ୍ଚିମରେ ଥର ମରୁଭୂମି ଓ ଆରବ ସାଗର, ଦକ୍ଷିଣରେ ଭାରତ ମହାସାଗର ଏବଂ ପୂର୍ବରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ରହିଛି। ✍️.34 ହିମାଳୟରେ ଥିବା 8000 ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଗିରିଶୃଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ମିଳିତ ଭାବେ 'ଅଷ୍ଟ ସହସ୍ରାୟ' କୁହାଯାଏ। ✍️.35 ଭାରତ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ଚୀନ, ପାକିସ୍ଥାନ ଓ ଆଫଗାନିସ୍ଥାନ (Trick: PIN CAB)। ✍️.36 ହିମାଳୟର ବରଫ ତରଳି ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ଜଳ ଯୋଗାଏ, ଯାହା କୋଟି କୋଟି ଲୋକଙ୍କର ଜଳ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ 'ଜଳଦୁର୍ଗ' କୁହାଯାଏ। ✍️.37 ଏହା ପଶ୍ଚିମ ହିମାଳୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ କାଠ ଓ ପଥରରେ ତିଆରି ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ଘର, ଯାହା ଘରକୁ ଉଷୁମ ରଖେ ଏବଂ ଭୂମିକମ୍ପରୁ ରକ୍ଷା କରେ। ✍️.38 ଭାରତୀୟ ଭୂଭାଗ ୟୁରେସିଆ ଭୂଭାଗ ସହ ଧକ୍କା ଖାଇବା ଫଳରେ ମଝିରେ ଥିବା ସ୍ଥଳଭାଗ କୁଞ୍ଚିତ ହୋଇ ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା। ✍️.39 ଲାଦାଖର ଭୂମି ପଥୁରିଆ, ଆବଡ଼ା-ଖାବଡ଼ା ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଷ୍ଠ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ 'ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି' କୁହାଯାଏ। ✍️.40 ଗଙ୍ଗା, ସିନ୍ଧୁ, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଓ ସେମାନଙ୍କ ଉପନଦୀ ସମୂହ ଦ୍ୱାରା ବୋହି ଆଣିଥିବା ପଟୁମାଟି ସଞ୍ଚିତ ହୋଇ ଏହି ବିଶାଳ ସମତଳ ଭୂମି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ✍️.41 ଥର ମରୁଭୂମିରେ ବେଗଶାଳୀ ପବନ ବାଲିକୁ ଠେଲି ଠେଲି ପାହାଡ଼ ଆକୃତିର ସ୍ତୂପ ସୃଷ୍ଟି କରେ ଯାହାକୁ ବାଲୁକା ସ୍ତୂପ କୁହାଯାଏ। ✍️.42 ରାଜସ୍ଥାନ, ଗୁଜୁରାଟ, ପଞ୍ଜାବ ଓ ହରିୟାଣା (Trick: RGPH)। ✍️.43 ରାଜସ୍ଥାନର ଥର ମରୁଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ ବୃଷ୍ଟିଜଳକୁ ସଂଚୟ କରି ରଖିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜଳାଶୟକୁ ଟନ୍‌କା ବା କୁଣ୍ଡ୍ କୁହାଯାଏ। ✍️.44 ଏହା ଆରାବଳୀ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀର ଉଚ୍ଚତମ ଗିରିଶୃଙ୍ଗ, ଯାହାର ଉଚ୍ଚତା ପ୍ରାୟ 1700 ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଅଟେ। ✍️.45 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତମାଳାରୁ ମାର୍ବଲ, ଗ୍ରାନାଇଟ୍, ଦସ୍ତା ଏବଂ ତମ୍ବା ଭଳି ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ମିଳିଥାଏ। ✍️.46 ଯେଉଁ ଭୂମିର ତିନିପାର୍ଶ୍ୱ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇଥାଏ, ତାହାକୁ ଉପଦ୍ୱୀପ ବା Peninsula କୁହାଯାଏ। ✍️.47 ଗୋଦାବରୀ, କୃଷ୍ଣା ଓ କାବେରୀ ଏବଂ ମହାନଦୀ। ✍️.48 ସାନ୍ତାଳ, ଗୋଣ୍ଡ ଏବଂ ଭିଲ୍। ✍️.49 ଗୁଜୁରାଟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଗୋଆ, କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଦେଇ କେରଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ। ✍️.50 ଚିଲିକା ଏବଂ ପୁଲିକାଟ୍। ✍️.51 ନଦୀ ମୁହାଣରେ ସଞ୍ଚୟଜାତ ପଦାର୍ଥ କାଳକ୍ରମେ ତ୍ରିକୋଣାକାର ବା ପଙ୍ଖାକୃତି ଆକାର ଧାରଣ କଲେ ତାହାକୁ ତ୍ରିକୋଣଭୂମି କୁହାଯାଏ। ✍️.52 ଏହା ଆରବ ସାଗରରେ (କେରଳ ଉପକୂଳ ନିକଟରେ) ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ 36 ଗୋଟି ପ୍ରବାଳ ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ। ✍️.53 ଏହା ଆଣ୍ଡାମାନ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଅଛି ଏବଂ ଏଠାରେ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନେ ବନ୍ଦୀ ହୋଇ ରହିଥିଲେ। ✍️.54 ଏଠାରେ ସୁନ୍ଦରୀ, ହେନ୍ତାଳ ଗଛ ସହ ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର, ଘଡିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ଏବଂ ଅଲିଭ୍ ରିଡ଼ଲେ କଇଁଛ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି। ✍️.55 ମେଘାଳୟର ଏହି ଗ୍ରାମଟି ଏସିଆର ସବୁଠାରୁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଗ୍ରାମ ଅଟେ ଏବଂ ଏହା ଜୀବନ୍ତ ଚେର ସେତୁ (Living Root Bridge) ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

🌐 Top Study Resources at www.WithTeachers.in 🌐

🌟 ବିଭାଗ 3: 3 ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (20 Questions with Answers)

❓.56 ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳାର ତିନୋଟି ପ୍ରମୁଖ ଶ୍ରେଣୀର ନାମ ଲେଖ।

✍️.56 ହିମାଳୟକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ତିନୋଟି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି: ହିମାଦ୍ରୀ (ବୃହତ ହିମାଳୟ), ହିମାଚଳ (ମଧ୍ୟ ହିମାଳୟ) ଏବଂ ସିୱାଲିକ୍ (ବାହ୍ୟ ହିମାଳୟ)। 💡 Trick: HHS.

❓.57 ହିମାଦ୍ରୀ ବା ବୃହତ ହିମାଳୟ ବିଷୟରେ କ'ଣ ଜାଣିଛ?

✍️.57 ହିମାଦ୍ରୀ ହେଉଛି ହିମାଳୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଏବଂ ଦୁର୍ଗମ ଅଂଶ। ଏଠାରେ ମାଉଣ୍ଟ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଓ କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଗା ଭଳି ନଭଶ୍ଚୁମ୍ବୀ ଗିରିଶୃଙ୍ଗ ରହିଛି। ଏହା ବର୍ଷସାରା ବରଫାବୃତ୍ତ ରହୁଥିବାରୁ ଏଠାରେ ଜନବସତି ନାହିଁ।

❓.58 ହିମାଚଳ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀର ବିଶେଷତ୍ୱ କ'ଣ?

✍️.58 ହିମାଚଳର ଜଳବାୟୁ ସୁଷମ ଏବଂ ଏଠାରେ ସମୃଦ୍ଧ ଜୈବ ବିବିଧତା ଦେଖାଯାଏ। ଏଠାରେ ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୈଳନିବାସ (Hill Stations) ଯଥା ନୈନିତାଲ, ଦାର୍ଜିଲିଂ, ସିମଲା ଆଦି ରହିଛି।

❓.59 ଲାଦାଖରେ ଜୀବନଯାପନ କିପରି ହୁଏ?

✍️.59 ଲାଦାଖ ଏକ ଶୀତଳ ମରୁଭୂମି ଯେଉଁଠାରେ ତାପମାତ୍ରା ବହୁତ କମ୍ ରହେ ଏବଂ ବର୍ଷା ପ୍ରାୟ ହୁଏ ନାହିଁ। ତଥାପି ଏଠାରେ ଲୋକମାନେ ସରଳ ଜୀବନଯାପନ କରନ୍ତି ଓ ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବ ଯଥା ଲୋସାର ପାଳନ କରନ୍ତି।

❓.60 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି କାହିଁକି କୃଷି ଉପଯୋଗୀ?

✍️.60 ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଗଙ୍ଗା, ସିନ୍ଧୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଦ୍ୱାରା ବୋହି ଆଣିଥିବା ପଟୁମାଟି ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ହୋଇଛି। ଏହି ମୃତ୍ତିକାରେ ପ୍ରଚୁର ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ଥିବାରୁ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର ଓ କୃଷିପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଉପଯୋଗୀ ଅଟେ।

❓.61 ଥର ମରୁଭୂମିର ଅଧିବାସୀମାନଙ୍କ ଜୀବନଶୈଳୀ କିପରି?

✍️.61 ଥର ଅଞ୍ଚଳର ପରିବେଶ କଠୋର (ଉତ୍ତପ୍ତ ଦିନ ଓ ଶୀତଳ ରାତି) ହୋଇଥିବାରୁ ଲୋକମାନେ ନିଜକୁ ଖାପଖୁଆଇ ବଞ୍ଚନ୍ତି। ଜଳ ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ସେମାନେ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣର ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟ (ଯଥା: ଟନ୍‌କା) ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି।

❓.62 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତ କିପରି ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ?

✍️.62 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ଭାରତରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇଛି। ଏହା ଥର ମରୁଭୂମିକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ପ୍ରସାରିତ ହେବାରେ ବାଧା ଦେଇ ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।

❓.63 ଡେକାନ୍ ମାଳଭୂମିର ବିଶେଷତ୍ୱ ଲେଖ।

✍️.63 ପୂର୍ବଘାଟ ଓ ପଶ୍ଚିମଘାଟ ପର୍ବତମାଳାର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଉଚ୍ଚଭୂମିକୁ ଡେକାନ୍ ମାଳଭୂମି କୁହାଯାଏ। ଏହା ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଅନେକ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଙ୍କ ବାସସ୍ଥଳୀ ଅଟେ।

❓.64 ପଶ୍ଚିମଘାଟ ଏବଂ ପୂର୍ବଘାଟ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଏକ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦର୍ଶାଅ।

✍️.64 ପଶ୍ଚିମଘାଟ ପର୍ବତମାଳା ଅଧିକ ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ପ୍ରାଚୀର ପରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ। କିନ୍ତୁ ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାବେ କମ୍ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖଣ୍ଡବିଖଣ୍ଡିତ ହୋଇଛି।

❓.65 ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳରେ ଥିବା ନଦୀଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଭୂମିରୂପ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି?

✍️.65 ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳର ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ପଶ୍ଚିମଘାଟରୁ ବାହାରି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି। ସେମାନେ ସମୁଦ୍ରରେ ମିଶିବା ସ୍ଥାନରେ ଗଭୀର ମୁହାଣ (Estuaries) ସୃଷ୍ଟି କରିଥାନ୍ତି।

❓.66 ତ୍ରିକୋଣଭୂମି କ'ଣ?

✍️.66 ଯେତେବେଳେ ନଦୀ ସମୁଦ୍ରରେ ମିଶେ, ସେତେବେଳେ ସେ ବୋହି ଆଣିଥିବା ପଟୁମାଟି ମୁହାଣରେ ସଞ୍ଚିତ ହୁଏ। ଏହି ସଞ୍ଚୟଜାତ ପଦାର୍ଥ କାଳକ୍ରମେ ତ୍ରିକୋଣାକାର ଧାରଣ କଲେ ତାହାକୁ ତ୍ରିକୋଣଭୂମି ବା ଡେଲ୍‌ଟା କୁହାଯାଏ।

❓.67 ଆଣ୍ଡାମାନ୍ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି କ'ଣ?

✍️.67 ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା 500 ରୁ ଅଧିକ ଛୋଟ-ବଡ଼ ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଏବଂ ଏଥିରେ ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି ରହିଛି।

❓.68 ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପ କାହିଁକି ପ୍ରସିଦ୍ଧ?

✍️.68 ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପ ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି ଅଟେ ଯେଉଁଥିରୁ ବେଳେବେଳେ ଧୂଆଁ ଓ ଲାଭା ନିର୍ଗତ ହୋଇଥାଏ।

❓.69 ସୁନ୍ଦରବନକୁ ଏକ ଐତିହ୍ୟସ୍ଥଳୀ କାହିଁକି କୁହାଯାଏ?

✍️.69 ସୁନ୍ଦରବନ ହେଉଛି ଗଙ୍ଗା-ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ରର ଏକ ବିଶାଳ ତ୍ରିକୋଣଭୂମି ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜୁଆରିଆ ଅରଣ୍ୟ ରହିଛି। ଏହାର ଜୈବ ବିବିଧତା (ରୟାଲ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର ଇତ୍ୟାଦି) ପାଇଁ ୟୁନେସ୍କୋ (UNESCO) ଏହାକୁ ଐତିହ୍ୟସ୍ଥଳର ମାନ୍ୟତା ଦେଇଛି।

❓.70 ମେଘାଳୟର ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକର ନାମ କ'ଣ?

✍️.70 ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତର ମେଘାଳୟ ମାଳଭୂମିରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଗାରୋ, ଖାସି ଏବଂ ଜୟନ୍ତିଆ ପାହାଡ଼ ରହିଛି।

❓.71 ଜୀବନ୍ତ ଚେର ସେତୁ (Living Root Bridge) କ'ଣ?

✍️.71 ମେଘାଳୟରେ ଥିବା ଜନଜାତି ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଲୋକମାନେ ବଡ଼ ବୃକ୍ଷର ଜୀବନ୍ତ ଚେରକୁ ବୁଣି ଏକ ସେତୁ ତିଆରି କରନ୍ତି, ଯାହା ନଦୀ ପାର ହେବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ।

❓.72 ହିମାଳୟ ପର୍ବତର ଉଚ୍ଚତା କାହିଁକି ଏବେ ବି ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି?

✍️.72 ଭାରତୀୟ ଭୂଖଣ୍ଡ ଏବେ ବି ଧୀରେ ଧୀରେ ଉତ୍ତରସ୍ଥ ୟୁରେସିଆ ପ୍ଲେଟ୍ ଆଡ଼କୁ ବାର୍ଷିକ ପ୍ରାୟ 5 ସେଣ୍ଟିମିଟର ହାରରେ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି। ଏହି ଠେଲାଠେଲି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯୋଗୁଁ ହିମାଳୟର ଉଚ୍ଚତା ଏବେ ବି ବଢ଼ୁଛି।

❓.73 ଗଙ୍ଗା ନଦୀର ଉତ୍ପତ୍ତି ସ୍ଥଳର ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

✍️.73 ଗଙ୍ଗାର ପ୍ରମୁଖ ଉପନଦୀ 'ଭାଗିରଥୀ' ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର 'ଗୋମୁଖ' ନାମକ ସ୍ଥାନରୁ ଉତ୍ପତ୍ତି ଲାଭ କରିଛି। ଏହା ଗଙ୍ଗୋତ୍ରୀ ତୁଷାର ସ୍ରୋତର ନିମ୍ନାଂଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ଯାହା ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତୀର୍ଥସ୍ଥାନ ଅଟେ।

❓.74 ଭାରତର ଉପକୂଳ ସମତଳର ଗୁରୁତ୍ୱ କ'ଣ?

✍️.74 ଭାରତର ଉପକୂଳ ରେଖା ପ୍ରାୟ 7500 କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ଅଟେ। ଏହା ବାଣିଜ୍ୟ, ବନ୍ଦର ସ୍ଥାପନ ଏବଂ କୃଷି (ପୂର୍ବ ଉପକୂଳ ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରେ) ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

❓.75 ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ବିଶେଷତ୍ୱ କ'ଣ?

✍️.75 ଏହି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ମାଳଭୂମିର ଅସମାନ ପଥୁରିଆ ଶଯ୍ୟାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ଅନେକ ଜଳପ୍ରପାତ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି। ଏଗୁଡ଼ିକ ଜଳସେଚନ ଓ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ବିଶେଷ ସହାୟକ ହୋଇଥାନ୍ତି।

🌐 Access Full Mock Tests at www.WithTeachers.in 🌐

🌟 ବିଭାଗ 4: 4 ମାର୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ (8 Questions with Answers)

❓.76 ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳାର ସୃଷ୍ଟି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

✍️.76 ନିୟୁତ ନିୟୁତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଭାରତ ଗଣ୍ଡୱାନା ଲାଣ୍ଡ ନାମକ ଏକ ବିଶାଳ ଭୂଭାଗର ଅଂଶ ଥିଲା। ପରେ ଏହା ମୁଖ୍ୟ ଭାଗରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ ଧୀରେ ଧୀରେ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲା। ପ୍ରାୟ 50 ନିୟୁତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଏହା ୟୁରେସିଆ ଭୂଭାଗ ସହ ଧକ୍କା ଖାଇଥିଲା। ଏହି ଧକ୍କା ଯୋଗୁଁ ତନ୍ମଧ୍ୟସ୍ଥ ସ୍ଥଳଭାଗ କୁଞ୍ଚିତ ହୋଇ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗାମୀ ହେଲା, ଯାହା ଫଳରେ ବିଶାଳ ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା।

❓.77 ଲାଦାଖକୁ ଭାରତର 'ଶୀତଳ ମରୁଭୂମି' କାହିଁକି କୁହାଯାଏ? ଏହାର ପରିବେଶ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

✍️.77 ଲାଦାଖରେ ବହୁତ କମ୍ ବର୍ଷା ହୁଏ ଏବଂ ଶୀତଦିନେ ତାପମାତ୍ରା -30°C ରୁ କମ୍ ରହୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଶୀତଳ ମରୁଭୂମି କୁହାଯାଏ। ଏଠାକାର ଭୂମି ପଥୁରିଆ ଓ ଆବଡ଼ା-ଖାବଡ଼ା ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଷ୍ଠ ପରି ଦେଖାଯାଏ ('ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି')। ଏହି ପ୍ରତିକୂଳ ପରିବେଶରେ ବରଫ ଚିତାବାଘ, ଚମରି ଗାଈ ଆଦି ବାସ କରନ୍ତି। ଲୋକମାନେ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ କରି ଏଠାରେ ସରଳ ଜୀବନଯାପନ କରନ୍ତି।

❓.78 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି ଭାରତର ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?

✍️.78 ଏହି ବିଶାଳ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳ ହିମାଳୟରୁ ବାହାରିଥିବା ଗଙ୍ଗା, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଓ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀର ପଟୁମାଟି ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ। ଏଠାକାର ମାଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଶସ୍ୟଶ୍ୟାମଳା ଏବଂ କୃଷି ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏଠାରେ ଉତ୍ତମ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା (ରେଳ ଓ ସଡ଼କପଥ) ରହିଛି ଯାହା ବାଣିଜ୍ୟରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଏହି ସବୁ କାରଣରୁ ଏହା ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଏକ ମେରୁଦଣ୍ଡ ସଦୃଶ ଅଟେ।

❓.79 ଥର ମରୁଭୂମିରେ ଲୋକମାନଙ୍କର ଜୀବନଯାପନ ଶୈଳୀ କିପରି?

✍️.79 ଥର ମରୁଭୂମିରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଖରା, କମ୍ ବର୍ଷା ଏବଂ ବାଲୁକାମୟ ଭୂମି ରହିଛି। ଏଠାରେ ଜଳ ଦୁର୍ଲଭ ଥିବାରୁ ମହିଳାମାନେ ପାଣି ଆଣିବାକୁ ବହୁ ଦୂର ଯାଆନ୍ତି। ସେମାନେ ଟନ୍‌କା ବା କୁଣ୍ଡ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ବୃଷ୍ଟିଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ବାସନ ମାଜିବା ପାଇଁ ବାଲିର ବ୍ୟବହାର କରି ପାଣି ସଞ୍ଚୟ କରନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କର ଖାଦ୍ୟ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଏହି କଠୋର ପରିବେଶ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ।

❓.80 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତର ଭୌଗୋଳିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଆଲୋଚନା କର।

✍️.80 ଆରାବଳୀ ପୃଥିବୀର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରାଚୀନ ପର୍ବତ ଶ୍ରେଣୀ ଏବଂ ଏହା ଦିଲ୍ଲୀ, ରାଜସ୍ଥାନ, ହରିୟାଣା ଓ ଗୁଜୁରାଟରେ ବ୍ୟାପ୍ତ। ଏହା ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ଥର ମରୁଭୂମିକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ବ୍ୟାପିବାରୁ ଅଟକାଏ। ଏହା ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯଥା ମାର୍ବଲ, ଗ୍ରାନାଇଟ୍, ଦସ୍ତା ଏବଂ ତମ୍ବାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବାରୁ ଅର୍ଥନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

❓.81 ଭାରତୀୟ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

✍️.81 ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗ ଯାହାକି ତିନି ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇଛି ତାହାକୁ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି କୁହାଯାଏ। ଏହା ପଶ୍ଚିମଘାଟ ଏବଂ ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳା ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା ଅନେକ ନଦୀ (ଗୋଦାବରୀ, କୃଷ୍ଣା ଇତ୍ୟାଦି) ର ଉତ୍ପତ୍ତି ସ୍ଥଳ ଏବଂ ଏହା ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ତଥା ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଙ୍କ ବାସସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ପରିଚିତ।

❓.82 ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ ଓ ପୂର୍ବ ଉପକୂଳ ମଧ୍ୟରେ ତୁଳନା କର।

✍️.82 ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ ଗୁଜୁରାଟରୁ କେରଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ଥିବାବେଳେ, ପୂର୍ବ ଉପକୂଳ ଗାଙ୍ଗେୟ ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରୁ କନ୍ୟାକୁମାରୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ। ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବହି ଗଭୀର ମୁହାଣ (Estuaries) ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ବେଳେ, ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉର୍ବର ତ୍ରିକୋଣଭୂମି (Delta) ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି। ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଚିଲିକା ଭଳି ବୃହତ୍ ଉପହ୍ରଦ ଦେଖାଯାଏ।

❓.83 ଭାରତର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ (ଲକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ ଏବଂ ଆଣ୍ଡାମାନ) ବିଷୟରେ ତୁମେ କ'ଣ ଜାଣ?

✍️.83 ଲକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ ଆରବ ସାଗରରେ ଥିବା 36 ଗୋଟି ପ୍ରବାଳ ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଏବଂ ଏଥିରୁ ଅଧିକାଂଶରେ ଜନବସତି ନାହିଁ। ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯେଉଁଥିରେ 500 ରୁ ଅଧିକ ଦ୍ୱୀପ ଅଛି। ଏଠାରେ ଐତିହାସିକ ସେଲୁଲାର ଜେଲ୍ ଏବଂ ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି ରହିଛି।

🌐 Join the Best Online Classes at www.WithTeachers.in 🌐

🌟 ବିଭାଗ 5: Practice Questions (30 Questions - Mixed Marks, Without Answers)

❓.84 ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳାର ଦୈର୍ଘ୍ୟ କେତେ?

❓.85 ଭାରତର ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶମାନଙ୍କର ନାମ ଲେଖ।

❓.86 'ଧାଜି-ଦେୱାରୀ' ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀର ଗୁରୁତ୍ୱ କ'ଣ?

❓.87 ଆଇବେକ୍ସ (Ibex) କେଉଁ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦେଖାଯାଏ?

❓.88 ଚନ୍ଦ୍ରଭୂମି ସହିତ ଲାଦାଖର ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ କ'ଣ?

❓.89 ଉତ୍ତରସ୍ଥ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳରେ କେଉଁ କେଉଁ ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି?

❓.90 ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ଉତ୍ତର ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳର ଗୁରୁତ୍ୱ ବୁଝାଅ।

❓.91 ବାଲୁକା ସ୍ତୂପ (Sand dunes) ର ଉଚ୍ଚତା ସର୍ବାଧିକ କେତେ ହୋଇପାରେ?

❓.92 ଥର ମରୁଭୂମିର ପରିବେଶକୁ ତୁମ ନିଜ ଭାଷାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

❓.93 ଜୱାରର ଦସ୍ତା ଖଣି କେତେ ପୁରୁଣା?

❓.94 ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମିରେ କେଉଁ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ମିଳେ?

❓.95 ସହ୍ୟାଦ୍ରୀ କେଉଁ ପର୍ବତମାଳାର ଅଂଶ?

❓.96 ନର୍ମଦା ଓ ତାପ୍ତୀ ନଦୀ କେଉଁ ସାଗରରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି?

❓.97 ଭାରତର ତଟରେଖାର ଲମ୍ବ ପ୍ରାୟ କେତେ?

❓.98 ଉପହ୍ରଦ ବା Lagoon କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

❓.99 କେରଳର ମାଳାବାର ଉପକୂଳ ନିକଟରେ କେଉଁ ଦ୍ୱୀପ ଅଛି?

❓.100 ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର କେଉଁଠାରେ ଦେଖାଯାଏ?

❓.101 'ମାୱଲିନୋଙ୍ଗ' ଗ୍ରାମ କେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ?

❓.102 ଖାସି ଏବଂ ଜୟନ୍ତିଆ ପାହାଡ଼ କେଉଁଠାରେ ଦେଖାଯାଏ?

❓.103 ହିମାଦ୍ରୀରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ନଭଶ୍ଚୁମ୍ବୀ ଗିରିଶୃଙ୍ଗର ନାମ ଲେଖ।

❓.104 ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶରେ କେଉଁ ପାରମ୍ପରିକ ଘର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ?

❓.105 ଉତ୍ତର ଭାରତରେ କୃଷିର ବିକାଶ କିପରି ହୋଇଛି?

❓.106 ଥର ଅଞ୍ଚଳରେ ମହିଳାମାନେ ପାଣି ସଞ୍ଚୟ କିପରି କରନ୍ତି?

❓.107 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ଐତିହାସିକ ଦୁର୍ଗର ନାମ ଲେଖ।

❓.108 ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମିର ଢାଲୁ କେଉଁ ଦିଗକୁ ଅଛି?

❓.109 ପୁଲିକାଟ୍ ହ୍ରଦ କେଉଁ ଉପକୂଳରେ ଅଛି?

❓.110 ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କୁ କେଉଁଠାରେ ବନ୍ଦୀ କରାଯାଇଥିଲା?

❓.111 ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପ ବିଷୟରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଟିପ୍ପଣୀ ଲେଖ।

❓.112 ସୁନ୍ଦରବନରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଗଛଗୁଡ଼ିକର ନାମ ଲେଖ।

❓.113 ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ପାହାଡ଼ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅତ୍ୟଧିକ ବୃଷ୍ଟିପାତର ପ୍ରଭାବ କ'ଣ?

🌐 Get Video Lectures at www.WithTeachers.in 🌐

📝 ଶ୍ରେଣୀ ପରୀକ୍ଷା (Class Test) 📝

ସମୟ: 45 ମିନିଟ୍ | ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଖ୍ୟା: 25 ମାର୍କ

କ. ବହୁବିକଳ୍ପ ପ୍ରଶ୍ନ (MCQ) - (1 x 5 = 5 ମାର୍କ)

❓.1 ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ମୁଖ୍ୟତଃ କେତୋଟି ଦେଶରେ ବ୍ୟାପ୍ତ?

A) 4 B) 5 C) 6 D) 7

❓.2 କେଉଁ ସ୍ଥାନରୁ ଗଙ୍ଗାର ପ୍ରମୁଖ ଉପନଦୀ ଭାଗିରଥୀ ବାହାରିଛି?

A) ମାନସରୋବର B) ଗୋମୁଖ C) ଯମୁନୋତ୍ରୀ D) ହରିଦ୍ୱାର

❓.3 ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି କେଉଁଠାରେ ଅଛି?

A) ଲାକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ B) ବ୍ୟାରେନ୍ ଦ୍ୱୀପ C) ମାଜୁଲୀ D) ଶ୍ରୀହରିକୋଟା

❓.4 'ସହ୍ୟାଦ୍ରୀ' କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

A) ପୂର୍ବଘାଟ B) ହିମାଦ୍ରୀ C) ପଶ୍ଚିମଘାଟର ଉତ୍ତରାଂଶ D) ଆରାବଳୀ

❓.5 ଥର ମରୁଭୂମିରେ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଥିବା ଜଳାଶୟର ନାମ କ'ଣ?

A) ଟନ୍‌କା B) ବାଓଲି C) ହ୍ରଦ D) ଜୋହାଡ

ଖ. ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଉତ୍ତରମୂଳକ ପ୍ରଶ୍ନ (2 x 4 = 8 ମାର୍କ)

❓.6 ଲାଦାଖକୁ 'ଚନ୍ଦ୍ର ଭୂମି' କାହିଁକି କୁହାଯାଏ?

❓.7 ଉପଦ୍ୱୀପ (Peninsula) କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?

❓.8 'ଅଷ୍ଟ ସହସ୍ରାୟ' (Eight Thousanders) କ'ଣ?

❓.9 ଜୀବନ୍ତ ଚେର ସେତୁ ବିଷୟରେ କ'ଣ ଜାଣିଛ?

ଗ. ଦୀର୍ଘ ଉତ୍ତରମୂଳକ ପ୍ରଶ୍ନ (3 x 4 = 12 ମାର୍କ)

❓.10 ହିମାଳୟକୁ "ଏସିଆର ଜଳଦୁର୍ଗ" କାହିଁକି କୁହାଯାଏ? ବୁଝାଇ ଲେଖ।

❓.11 ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମିର କୃଷିଗତ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

❓.12 ଆରାବଳୀ ପର୍ବତ କିପରି ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ?

❓.13 ତ୍ରିକୋଣଭୂମି କ'ଣ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ତ୍ରିକୋଣଭୂମିର ନାମ ଲେଖ।

🌟 Best of Luck from www.WithTeachers.in! 🌟