🌟 Premium Book Exercise Solutions provided by www.WithTeachers.in 🌟

📖 ବହି ଅଭ୍ୟାସ କାର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର (Book Exercise Answers)

❓.1 ତୁମ ମତରେ, ଭାରତର ଦୁଇଟି ଗୁରୁତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୌଗୋଳିକ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ କ'ଣ? ସେଗୁଡ଼ିକ ଗୁରୁତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ତୁମେ କାହିଁକି ଭାବୁଛ?

✍️.1 ଭାରତର ଦୁଇଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୌଗୋଳିକ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ହେଉଛି ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ଏବଂ ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି।

• ହିମାଳୟ: ଏହା ଭାରତର ଉତ୍ତରରେ ଏକ ବିଶାଳ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ରୂପେ ରହି ଦେଶକୁ ରକ୍ଷା କରେ ଏବଂ ଏଥିରୁ ବାହାରିଥିବା ବରଫ-ତରଳା ଜଳ ଗଙ୍ଗା, ସିନ୍ଧୁ ଆଦି ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ବର୍ଷ ତମାମ ଜଳ ଯୋଗାଇଥାଏ (ଯାହାକୁ ଏସିଆର ଜଳଦୁର୍ଗ କୁହାଯାଏ)।

• ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଭୂମି: ନଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବୋହି ଆଣିଥିବା ପଟୁମାଟିରେ ଗଠିତ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଏହା ଶସ୍ୟଶ୍ୟାମଳା ଏବଂ ଏଠାରେ ଭାରତର ଏକ ବିଶାଳ ଜନସଂଖ୍ୟା ବାସ କରନ୍ତି। 💡 Trick: ଏହାକୁ HG (Himalaya & Gangetic plains) ଭାବେ ମନେ ରଖନ୍ତୁ।

❓.2 ଯଦି ହିମାଳୟ ନ ଥାନ୍ତା ଭାରତ କିପରି ଦେଖାଯାଇଥାନ୍ତା ବୋଲି ତୁମେ ଭାବୁଛ? ଏ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଟିପ୍ପଣୀ ଲେଖ।

✍️.2 ଯଦି ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ନଥାନ୍ତା, ତେବେ ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି ଓ ଜଳବାୟୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଲଗା ହୋଇଥାନ୍ତା।

• ହିମାଳୟ ନଥିଲେ ଗଙ୍ଗା, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଓ ସିନ୍ଧୁ ପରି ବିଶାଳ ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ଜଳ ମିଳିନଥାନ୍ତା।

• ଫଳରେ ଏହି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ଶୁଖିଲା ରହିଥାନ୍ତା ଏବଂ ଗାଙ୍ଗେୟ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳ ଏତେ ଉର୍ବର ହୋଇନଥାନ୍ତା।

• ଭାରତ ଏସିଆର ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ଠାରୁ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବେ ପୃଥକ ହୋଇ ଏହାର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜାତୀୟ ପରିଚୟ, ସଂସ୍କୃତି ଓ ଇତିହାସ ଗଠନ କରିପାରି ନଥାନ୍ତା।

❓.3 ଭାରତକୁ ଏକ ‘କ୍ଷୁଦ୍ର ମହାଦେଶ’ କୁହାଯାଏ। ତୁମେ ଯାହା ପଢ଼ିଛ, ତାହା ଆଧାରରେ କାହିଁକି ତୁମେ ଏପରି ଭାବୁଛ?

✍️.3 ଭାରତ ଏସିଆ ମହାଦେଶର ଏକ ଅଂଶ ହୋଇଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ଏହା ଏକ ବିଶାଳ ଦେଶ।

• ଭାରତ ନିଜର ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶମାନଙ୍କ (ପାକିସ୍ଥାନ, ବାଙ୍ଗ୍‌ଲାଦେଶ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ମିଆଁମାର) ସହ ମିଶି ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସୁସଂଗଠିତ ଭୂଖଣ୍ଡ ଗଠନ କରେ।

• ଏହି ବିଶାଳ ଭୂଖଣ୍ଡ ଚାରିଆଡ଼ୁ ପ୍ରାକୃତିକ ସୀମା (ଉତ୍ତରରେ ହିମାଳୟ, ପଶ୍ଚିମରେ ମରୁଭୂମି ଓ ଆରବ ସାଗର, ଦକ୍ଷିଣରେ ଭାରତ ମହାସାଗର, ଏବଂ ପୂର୍ବରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର) ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ ରହିଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶ (କ୍ଷୁଦ୍ର ମହାଦେଶ) କୁହାଯାଏ। 💡 Trick: ମନେରଖନ୍ତୁ "PNB BMS" (Pakistan, Nepal, Bhutan, Bangladesh, Myanmar, Sri Lanka) ଯାହା ଭାରତ ସହ ମିଶି ଉପମହାଦେଶ ଗଠନ କରେ।

🌐 Find more NCERT/SCERT Solutions on www.WithTeachers.in 🌐

❓.4 ଓଡ଼ିଶାର ଯେକୌଣସି ଗୋଟିଏ ନଦୀର ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥଳରୁ ସମୁଦ୍ରରେ ମିଶିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁସରଣ କର। ଲୋକମାନେ ନଦୀକୁ କି କି ଉପାୟରେ ବ୍ୟବହାର କରି ପାରିବେ?

✍️.4 ଆମେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରମୁଖ ନଦୀ ମହାନଦୀ କୁ ଉଦାହରଣ ଭାବେ ନେଇପାରିବା। ମହାନଦୀ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମିରୁ ଉତ୍ପତ୍ତି ଲାଭ କରି ପୂର୍ବ ଆଡ଼କୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପଡ଼ିଛି। ଏହା ସମୁଦ୍ରରେ ମିଶିବା ପୂର୍ବରୁ ଏକ ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉର୍ବର ତ୍ରିକୋଣଭୂମି ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।

• ନଦୀର ବ୍ୟବହାର: ଲୋକମାନେ ନଦୀଜଳକୁ ପାନୀୟ ଜଳ, ବିସ୍ତୃତ କୃଷି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜଳସେଚନ, କଳକାରଖାନା ଏବଂ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି।

❓.5 ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣାଂଶକୁ କାହିଁକି ଏକ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି ବୋଲି କୁହାଯାଏ?

✍️.5 ସାଧାରଣତଃ ତିନିପାର୍ଶ୍ୱରେ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ଭୂମିକୁ ଉପଦ୍ୱୀପ (Peninsula) କୁହାଯାଏ।

• ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣାଂଶ ଏକ ବହୁପୁରାତନ ଭୂମିରୂପ ଯାହାର ତିନି ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଆରବ ସାଗର (ପଶ୍ଚିମ), ଭାରତ ମହାସାଗର (ଦକ୍ଷିଣ) ଓ ବଙ୍ଗୋପସାଗର (ପୂର୍ବ) ଘେରି ରହିଛି।

• ଏହି ଭୂଭାଗଟି ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳ ଠାରୁ ଉଚ୍ଚରେ ଥିବାରୁ ଏହାକୁ 'ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି' କୁହାଯାଏ।

❓.6 ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ୟୁନେସ୍କୋ (UNESCO) ଦ୍ୱାରା ଘୋଷିତ କେଉଁ ଐତିହ୍ୟସ୍ଥଳୀଟି ତୁମକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଲାଗିଲା? ତାର ଆକର୍ଷଣୀୟତା ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

✍️.6 ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଐତିହ୍ୟସ୍ଥଳୀଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ମୋତେ "ସୁନ୍ଦରବନ" (Sundarbans) ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଲାଗିଲା।

• ଏହା ଗଙ୍ଗା ଓ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀର ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯାହା ନଦୀ, ସମୁଦ୍ର ଓ ସ୍ଥଳଭାଗର ଏକ ଅନନ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ।

• ଏଠାକାର ଘଞ୍ଚ ଜୁଆରିଆ ଅରଣ୍ୟରେ ସୁନ୍ଦରୀ ଓ ହେନ୍ତାଳ ଗଛ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ ରୟାଲ୍ ବେଙ୍ଗଲ ଟାଇଗର, ଘଡ଼ିଆଳ କୁମ୍ଭୀର ଏବଂ ଅଲିଭ୍ ରିଡ଼ଲେ କଇଁଛ, ଯାହା ଏହାକୁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଜୈବ ବିବିଧତା ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିଣତ କରିଛି।

🌐 Prepare for Exams effectively with www.WithTeachers.in 🌐

❓.7 ବର୍ତ୍ତମାନ ତୁମେ କେଉଁସ୍ଥାନରେ ରହିଛ ତାହା ଚିହ୍ନଟ କର। ସେହି ସ୍ଥାନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ପାଇଁ ତୁମେ କେଉଁ ଭୌତିକ ଲକ୍ଷଣ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବ? (ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ନିଜ ସ୍ଥାନ ଅନୁସାରେ ଲେଖିବେ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ: ଓଡ଼ିଶା)

✍️.7 ଆମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଥିବା "ଓଡ଼ିଶା" ରାଜ୍ୟରେ ରହୁଛୁ। ଏହି ସ୍ଥାନର ଭୌତିକ ଲକ୍ଷଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ପାଇଁ ମୁଁ ମୁଖ୍ୟତଃ ପୂର୍ବ ଉପକୂଳ ସମତଳ ଭୂମି ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବି। ଆମ ରାଜ୍ୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପଡ଼ିଥିବା ମହାନଦୀ ଦ୍ୱାରା ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ତ୍ରିକୋଣଭୂମି ଗଠିତ ହୋଇଛି, ଯାହା କୃଷି ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉର୍ବର। ଏହା ସହିତ ଏଠାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ "ଚିଲିକା ଉପହ୍ରଦ" ଅବସ୍ଥିତ, ଯାହା ଆମ ଭୌଗୋଳିକ ପରିବେଶର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅଟେ।

❓.8 ଖାଦ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଭାରତର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଉପାୟମାନ ଅବଲମ୍ବନ କରାଯାଇଥାଏ। ଉଦାହରଣ ସହ ଏକ ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରସ୍ତୁତ କର।

✍️.8 ଏହା ଏକ ବ୍ୟବହାରିକ ପ୍ରକଳ୍ପ। ତଥାପି, ଏକ ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ: ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁରେ ଅଧିକ ଅମଳ ହେଉଥିବା ଆମ୍ବକୁ ଆମେ ଆଚାର (Pickle) ବା ଆମ୍ବସଢ଼ା (Aam Papad) କରି ସଂରକ୍ଷଣ କରୁ। ସେହିପରି ଟମାଟୋ ଏବଂ ଶାଗ ଜାତୀୟ ପରିବାକୁ ଖରାରେ ଶୁଖାଇ 'ସୁଖୁଆ' କିମ୍ବା ଶୁଖିଲା ପରିବା ଭାବେ ଡବା ଭିତରେ ରଖାଯାଏ, ଯାହାଫଳରେ ତାହାକୁ ଶୀତ କିମ୍ବା ବର୍ଷା ଦିନେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ। ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ସେମାନଙ୍କ ଜଳବାୟୁ (ଯେପରି ମରୁଭୂମି ଅଞ୍ଚଳର କଠୋର ପରିସ୍ଥିତିରେ) ଅନୁସାରେ ଲୋକମାନେ ଖାଦ୍ୟକୁ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ସାଇତି ରଖିବାର ପାରମ୍ପରିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି।

❓.9 ବହୁ ବିଭିନ୍ନାଞ୍ଚଳ (ପର୍ବତ, ମରୁଭୂମି, ସମତଳଭୂମି, ଉପକୂଳ) ସତ୍ତ୍ୱେ ଭାରତ ଗୋଟିଏ ଦେଶ ହୋଇ ରହିଛି। ଭୂଗୋଳ ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ସୂତ୍ରରେ ଏକତ୍ର କରିବାରେ କିପରି ସାହାଯ୍ୟ କରିଛି?

✍️.9 ଭାରତରେ ବିବିଧ ଭୌଗୋଳିକ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ (ବରଫାବୃତ୍ତ ହିମାଳୟ, ଉତ୍ତପ୍ତ ଥର ମରୁଭୂମି, ବିଶାଳ ସମତଳ, ଓ ଉପଦ୍ୱୀପୀୟ ମାଳଭୂମି) ରହିଛି।

• ଏହି ଭିନ୍ନତା ଯୋଗୁଁ ଆମର ମୃତ୍ତିକା, ଉଦ୍ଭିଦ, ପ୍ରାଣୀ, ଜୀବନଶୈଳୀ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ସୁଯୋଗରେ ବିଭିନ୍ନତା ଦେଖାଯାଏ।

• ଗୋଟିଏ ଅଞ୍ଚଳର ଉତ୍ପାଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟ (ଯେପରି ମାଳଭୂମିରୁ ଖଣିଜ ଦ୍ରବ୍ୟ ବା ସମତଳ ଭୂମିରୁ କୃଷିଜାତ ଶସ୍ୟ) ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରେ। ଏହି ପାରସ୍ପରିକ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ସମଗ୍ର ଭାରତର ଅର୍ଥନୀତି ଓ ଏକ ସମୃଦ୍ଧ ସଂସ୍କୃତିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିଛି। ଏହିପରି ଭାବେ ଭୂଗୋଳ ଆମ ଦେଶର ବିବିଧତା ଭିତରେ ଏକତା ବଜାୟ ରଖି ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ସୂତ୍ରରେ ବାନ୍ଧି ରଖିଛି।

🌟 For Detailed Concept Clearances, visit www.WithTeachers.in 🌟