📘

WithTeachers

Learning Together

© WithTeachers

Designed with for a better world.
Class 9 ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ
ରୋଗ ଓ ତାହାର ନିରାକରଣ

ରୋଗ ଓ ତାହାର ନିରାକରଣ – Book Q A Class 9 ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ

Question 1: ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟର ସଂଜ୍ଞା କ'ଣ ? ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ କିପରି ପରସ୍ପର ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଉଦାହରଣ ସହ ବର୍ଣ୍ଣନା କର ।

🩺 Answer: ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (W.H.O.) ଅନୁଯାୟୀ, "ବ୍ୟକ୍ତିର ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାରୀରିକ, ମାନସିକ ଓ ସାମାଜିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟବସ୍ଥା ହିଁ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ବୁଝାଏ"

 ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପରସ୍ପର ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ କାରଣ ଗୋଷ୍ଠୀର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଅତୁଟ ରହିଲେ ହିଁ ସେହି ଗୋଷ୍ଠୀର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ସୁସ୍ଥ ରହିପାରିବେ

 ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜେ ଯେତେ ପରିଷ୍କାର ରହିଲେ ମଧ୍ୟ ଓ ପୁଷ୍ଟିକର ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ତାଙ୍କ ଆଖପାଖର ଗୋଷ୍ଠୀ ପରିବେଶ (ଯଥା: ଡ୍ରେନ୍, ପାନୀୟ ଜଳ ବା ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ) ଦୂଷିତ ଥାଏ, ତେବେ ବୀଜାଣୁ ବ୍ୟାପି ସେ ସହଜରେ ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ହେବେ

Question 2: ଜଣେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀ ବା ନର୍ସ ବା ଡାକ୍ତର ଦୈନିକ ଅନେକ ରୋଗୀଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସୁଥିଲେ ହେଁ ସେମାନଙ୍କୁ କାହିଁକି ରୋଗ ହୁଏ ନାହିଁ ଦର୍ଶାଅ ।

👩‍⚕️ Answer: ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀମାନେ ନିୟମିତ ଭାବେ ରୋଗୀଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ଉଚ୍ଚ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ କ୍ଷମତା (Immunity) ଥାଏ

 ସେମାନେ ଉତ୍ତମ ସୁଷମ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିବାରୁ ସେମାନଙ୍କ ଶରୀରରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା କୋଷଗୁଡ଼ିକର ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ ଯାହା ଅଣୁଜୀବଗୁଡ଼ିକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦିଏ

ଏହାବ୍ୟତୀତ ସେମାନେ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଟୀକାକରଣ ନେଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ରୋଗୀଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା ସମୟରେ ମାସ୍କ ବା ସାନିଟାଇଜର ଭଳି ପ୍ରତିଷେଧକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି

Question 3: ରୋଗର ପ୍ରକାର ଭେଦ ଲେଖ । ଗୋଟିଏ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗର କାରଣ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇ ଉଦାହରଣ ସହ ଦର୍ଶାଅ । 🦠 withteachers.in 

Answer:

ରୋଗକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି:

  1. ସମୟାନୁସାରେ: ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ (Acute) ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ (Chronic)

  2. କାରଣ ଅନୁସାରେ: ସଂକ୍ରାମକ (Infectious) ଏବଂ ଅଣସଂକ୍ରାମକ (Non-infectious)। ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗର ଉଦାହରଣ: ଯକ୍ଷ୍ମା (TB) ରୋଗ

  3. ଏହା ଏକ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ ଯାହା 'ମାଇକୋବାକ୍ଟେରିୟମ୍ ଟ୍ୟୁବରକୁଲେସିସ୍' ନାମକ ବାକ୍ଟେରିଆ ଦ୍ୱାରା ବାୟୁ ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟାପିଥାଏ

Question 4: ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ଔଷଧ ବୀଜାଣୁଜନିତ ରୋଗ କମାଇବାରେ କାମକରୁଥିବା ବେଳେ ଭୂତାଣୁଜନିତ ରୋଗ କମାଇବାରେ କାହିଁକି କାମ କରେ ନାହିଁ ତାର ବିଜ୍ଞାନ ସମ୍ମତ କାରଣ ଦର୍ଶାଅ ।

💊 Answer: ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ଔଷଧ ବୀଜାଣୁ (Bacteria) ର କୋଷଭିତ୍ତି ତିଆରିରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରି ସେମାନଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ଜୈବରାସାୟନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବନ୍ଦ କରି ମାରିଦିଏ। ମାତ୍ର ଭୂତାଣୁ (Virus) ର ନିଜର କୌଣସି ଜୈବରାସାୟନିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ନଥାଏ

ସେମାନେ ମଣିଷ କୋଷ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଆମରି କୋଷର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ବଞ୍ଚନ୍ତି। ତେଣୁ ଭୂତାଣୁ ଜନିତ ରୋଗରେ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ପ୍ରୟୋଗ କଲେ ତାହା ଭୂତାଣୁକୁ ମାରିବା ବଦଳରେ ଆମ ଶରୀରର ଜୀବକୋଷକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେବାର ଆଶଙ୍କା ଥାଏ

Question 5: ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା ନିମନ୍ତେ କି କି ପଦ୍ଧତି ଅବଲମ୍ବନ କରାଯାଏ ଉଦାହରଣ ସହ ବର୍ଣ୍ଣନା କର ।

 🏥 Answer: ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା ନିମନ୍ତେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ପଦ୍ଧତି ଅବଲମ୍ବନ କରାଯାଏ:

  1. ଉପସର୍ଗ ଆୟତ୍ତ କରିବା: ରୋଗୀର ଲକ୍ଷଣ ବା କଷ୍ଟକୁ ପ୍ରଥମେ ଲାଘବ କରାଯାଏ। ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ଜ୍ୱର ହେଲେ ତାପହ୍ରାସକାରୀ ବା ଯନ୍ତ୍ରଣା ନିବାରକ ଔଷଧ ପ୍ରଦାନ କରିବା ଏବଂ ବିଶ୍ରାମ ଦେବା

  2. ଅଣୁଜୀବକୁ ବିନାଶ କରିବା: ରୋଗର ପ୍ରକୃତ ଉପଶମ ପାଇଁ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ବା ଉପଯୁକ୍ତ ଔଷଧ ପ୍ରୟୋଗ କରି ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ବାକ୍ଟେରିଆ ବା ପରଜୀବୀକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିନାଶ କରାଯାଏ। withteachers.in 

Question 6: ରୋଗ ପ୍ରତିଷେଧକ ବ୍ୟବସ୍ଥା କ'ଣ ? ଆମ ଶରୀରରେ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧ ଶକ୍ତି କିପରି ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇପାରିବ ତାହା ଉଲ୍ଲେଖ କର 

 🛡️ Answer: ରୋଗ ହେବା ପରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହେବା ଅପେକ୍ଷା ରୋଗ ନ ହେବା ପାଇଁ ଆଗୁଆ ପ୍ରତିଷେଧକ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ରୋଗ ପ୍ରତିଷେଧକ ବ୍ୟବସ୍ଥା କୁହାଯାଏ

 ଆମ ଶରୀରରେ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ଆମକୁ ନିୟମିତ ଉତ୍ତମ ଓ ସୁଷମ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଆବଶ୍ୟକ, ଯାହା ଶରୀରରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା କୋଷଗୁଡ଼ିକର ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି କରେ

ଏହା ସହିତ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଭାବେ ସଠିକ୍ ସମୟରେ ଟୀକାକରଣ (Vaccination) ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଶରୀରରେ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧ ଶକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇପାରିବ

Question 7: ଟାଇଫଏଡ୍ ରୋଗର କାରଣ, ଲକ୍ଷଣ ଓ ନିରାକରଣ ସଂକ୍ଷେପରେ ଲେଖ । 🤒

Answer:

  • କାରଣ: ଏହା ଏକ ଜଳବାହିତ ରୋଗ ଯାହା 'ସାଲମୋନେଲା ଟାଇଫି' ନାମକ ବାକ୍ଟେରିଆ ଦ୍ୱାରା ଦୂଷିତ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଜଳ ମାଧ୍ୟମରେ ସୁସ୍ଥ ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥାଏ

  • ଲକ୍ଷଣ: ମୁଣ୍ଡବ୍ୟଥା, ଦୁର୍ବଳତା, କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ, ତଣ୍ଟିଦରଜ ଏବଂ ଧୀରେ ଧୀରେ ଜ୍ୱର ବଢିବା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅବସ୍ଥାରେ କ୍ଷୁଦ୍ରାନ୍ତ୍ରରେ ଘା', ବାନ୍ତି ଓ ତରଳ ଝାଡ଼ା ହୁଏ

  • ନିରାକରଣ: ରୋଗୀର ମଳ ଯେପରି ସର୍ବସାଧାରଣ ଜଳାଶୟରେ ନ ମିଶେ ସେଥିପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ଦେବା, ଖାଦ୍ୟକୁ ଘୋଡାଇ ରଖିବା ଏବଂ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ପ୍ରତିଷେଧକ ଟୀକା ନେବା ଆବଶ୍ୟକ

Question 8: ପୋଲିଓ ରୋଗର କାରଣ, ଲକ୍ଷଣ ଓ ନିରାକରଣ ସଂକ୍ଷେପରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର । 👶

Answer:

  • କାରଣ: ପୋଲିଓ ଏକ ଏଣ୍ଟେରୋଭାଇରସ୍ ଜନିତ ରୋଗ ଯାହା ରୋଗୀର ମଳ ଦ୍ୱାରା ଦୂଷିତ ହୋଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଓ ଜଳ ମାଧ୍ୟମରେ ସୁସ୍ଥ ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କରେ

  • ଲକ୍ଷଣ: ଏହି ଭାଇରସ୍ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସ୍ନାୟୁତନ୍ତ୍ର (ମସ୍ତିଷ୍କ ଓ ସୁଷୁମ୍ନାକାଣ୍ଡ) କୁ ଆକ୍ରମଣ କରେ। ଫଳରେ ବେକର ମାଂସପେଶୀ ଦୃଢ଼ ହୁଏ, ଉଚ୍ଚ ଜ୍ୱର ହୁଏ, ଏବଂ ଅଙ୍ଗପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗରେ ପକ୍ଷଘାତ (Paralysis) ଦେଖାଯାଏ

  • ନିରାକରଣ: ଏହି ରୋଗର ଏକମାତ୍ର ସଫଳ ନିରାକରଣ ହେଉଛି ଜନ୍ମରୁ 5 ବର୍ଷ ବୟସର ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ନିରାପଦ ପଲସ୍ ପୋଲିଓ ଟୀକା (ବୁନ୍ଦା) ପ୍ରଦାନ କରିବା। ଏହାସହ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିମଳ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଉନ୍ନତ କରିବା ଜରୁରୀ

 withteachers.in 

Question 9: ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦର୍ଶାଅ :

(କ) ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ

(ଖ) ସୁସ୍ଥ ଓ ନିରୋଗ

(ଗ) ଆକ୍ୟୁଟ୍ ରୋଗ ଓ କ୍ରନିକ୍ ରୋଗ

(ଘ) ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ ଓ ଅଣ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ

(ଙ) ସାଧାରଣ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା

(ଚ) ଆନୋରକ୍ସିଆ ନର୍ଭୋସା ଓ ବୁଲିମିଆ ନର୍ଭୋସା

Answer (କ): ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ 🏘️🧑

  • ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ: ନିଜ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରିବା, ସଠିକ୍ ପରିମାଣରେ ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଏବଂ ପରିଷ୍କାର ରହିବା ହେଉଛି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଦାୟିତ୍ୱ। ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଉଦ୍ୟମ ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ନିଜକୁ କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ରଖିପାରେ

  • ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ: ଏହା ସାମୂହିକ ବା ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ବୁଝାଏ, ଯେପରିକି ଆମ ଗୋଷ୍ଠୀ କିମ୍ବା ଆଖପାଖର ପରିବେଶକୁ ସଫା ରଖିବା। ଗୋଷ୍ଠୀର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଅତୁଟ ରହିଲେ ହିଁ ସେହି ଗୋଷ୍ଠୀ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଭଲ ରହିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ହୋଇଥାଏ

Answer (ଖ): ସୁସ୍ଥ ଓ ନିରୋଗ 🏃‍♂️🛡️

  • ନିରୋଗ: ସାଧାରଣତଃ ନିରୋଗ କହିଲେ କେବଳ ଶରୀରରେ ରୋଗମୁକ୍ତ ଅବସ୍ଥାକୁ ହିଁ ବୁଝାଏ। କିନ୍ତୁ କୌଣସି ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ ନଥାଇ ମଧ୍ୟ ଆମେ ଅସୁସ୍ଥ ହୋଇପାରିବା

  • ସୁସ୍ଥ: ବିଶ୍ୱସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ, ବ୍ୟକ୍ତିର ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାରୀରିକ, ମାନସିକ ଓ ସାମାଜିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟବସ୍ଥା ହିଁ ପ୍ରକୃତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବା ସୁସ୍ଥତାକୁ ବୁଝାଏ। ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିର ମାନସିକ, ଶାରୀରିକ ଓ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ଠିକ୍ ରହିଥାଏ ତାଙ୍କୁ ହିଁ ସୁସ୍ଥ କୁହାଯାଏ

Answer (ଗ): ଆକ୍ୟୁଟ୍ ରୋଗ ଓ କ୍ରନିକ୍ ରୋଗ 🤧⏳

  • ଆକ୍ୟୁଟ୍ ରୋଗ (Acute Disease): ଯେଉଁ ରୋଗ କେବଳ ସ୍ୱଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ରୋଗୀ ଶୀଘ୍ର ଭଲ ହୋଇଯାଏ, ତାହାକୁ ଆକ୍ୟୁଟ୍ ରୋଗ କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଏକ ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ସାଧାରଣ ଥଣ୍ଡା

  • କ୍ରନିକ୍ ରୋଗ (Chronic Disease): ଯେଉଁ ରୋଗ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଲାଗିରହେ ବା ରୋଗୀକୁ ସାରା ଜୀବନ ଭୋଗିବାକୁ ପଡେ, ତାହାକୁ କ୍ରନିକ୍ ରୋଗ କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ଫାଇଲେରିଆ ଏବଂ ମଧୁମେହ

Answer (ଘ): ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ ଓ ଅଣ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ 🦠🧬

  • ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ (Infectious Disease): ଯେଉଁ ରୋଗ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଅଣୁଜୀବ (ଯଥା: ବାକ୍ଟେରିଆ, ଭାଇରସ୍) ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ରୋଗୀଠାରୁ ସୁସ୍ଥ ଲୋକକୁ ସହଜରେ ବ୍ୟାପିଥାଏ, ତାହାକୁ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ଯକ୍ଷ୍ମା, ଜାଦୁ, କାଛୁ କୁଣ୍ଡିଆ

  • ଅଣ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ (Non-infectious Disease): ଯେଉଁ ରୋଗ ଜିନ୍‌ର ତ୍ରୁଟି, ଶରୀରର କାର୍ଯ୍ୟଧାରାରେ ବ୍ୟାଘାତ, କିମ୍ବା ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବ (ଅପପୁଷ୍ଟି) ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଅନ୍ୟକୁ ବ୍ୟାପେ ନାହିଁ, ତାହାକୁ ଅଣସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ସିକଲ୍‌ସେଲ୍ ଏନେମିଆ, ଅନ୍ଧାରକଣା

Answer (ଙ): ସାଧାରଣ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା 💊🎯

  • ସାଧାରଣ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା: ଏହି ପଦ୍ଧତିରେ ରୋଗୀ ଶରୀରରେ ରୋଗ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ଉପସର୍ଗ ବା ଲକ୍ଷଣକୁ ଆୟତ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ। ଜ୍ୱର କିମ୍ବା ପୀଡ଼ା କମାଇବା ପାଇଁ ଔଷଧ ସେବନ ଏବଂ ଶକ୍ତି ସଞ୍ଚୟ ପାଇଁ ବିଶ୍ରାମ ଦିଆଯାଏ। ଏହା ରୋଗୀକୁ କେବଳ ସାମୟିକ ଆରାମ ଦିଏ କିନ୍ତୁ ଅଣୁଜୀବକୁ ବିନାଶ କରିପାରେ ନାହିଁ

  • ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବସ୍ଥା: ଏହି ପଦ୍ଧତିରେ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ମୂଳ ଅଣୁଜୀବକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିନାଶ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଏ। ଏଥିପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ବାକ୍ଟେରିଆ ବା ପରଜୀବୀକୁ ମାରିବା ନିମନ୍ତେ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଔଷଧ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇଥାଏ

Answer (ଚ): ଆନୋରକ୍ସିଆ ନର୍ଭୋସା ଓ ବୁଲିମିଆ ନର୍ଭୋସା 🍽️🧠

  • ଆନୋରକ୍ସିଆ ନର୍ଭୋସା (Anorexia Nervosa): ଏହା ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ଜନିତ ଏକ ମାନସିକ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ସାଧାରଣତଃ 10 ରୁ 30 ବର୍ଷ ବୟସର ଝିଅମାନେ ଶରୀର ମୋଟା ହୋଇଯିବା ଏବଂ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ହାନି ହେବାର ଭୟରେ ଆଦୌ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି ନାହିଁ

  • ବୁଲିମିଆ ନର୍ଭୋସା (Bulimia Nervosa): ଏହି ମାନସିକ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ରୋଗୀ ଖାଦ୍ୟ ଉପରେ ନିଜର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହରାଇ ଅତ୍ୟଧିକ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିଦିଏ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ମୋଟାପଣ ଭୟରେ ବାନ୍ତି କରିବା ଅଥବା ଝାଡ଼ା ହେବା ପାଇଁ ଔଷଧ ସେବନ କରେ ଯାହା ଫଳରେ ଦନ୍ତକ୍ଷୟ ଏବଂ ରକ୍ତସ୍ରାବ ଭଳି ସାଂଘାତିକ ରୋଗ ହୋଇଥାଏ

ଏହି ପୃଷ୍ଠାରେ ଥିବା 10 ନମ୍ବର ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ତାହାର ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା:

Question 10: ଗୋଟିଏ ବାକ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ଲେଖ । ✍️

Question 10 (କ): ରୋଗ ହେଲେ କିପରି ଚିହ୍ନିବା ?

🤒 Answer: ଶରୀରର କୌଣସି ଅଙ୍ଗ ବା ତନ୍ତ୍ରର କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଘଟିଲେ ତାହାର ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଲକ୍ଷଣ (ଯଥା: ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା, କାଶ, ଜ୍ୱର ଇତ୍ୟାଦି) ଦେଖି ଆମେ ରୋଗ ହୋଇଛି ବୋଲି ଚିହ୍ନିଥାଉ

Question 10 (ଖ): ରୋଗ ନିରୂପଣ ବେଳେ ଡାକ୍ତର କାହିଁକି ରୋଗୀର ମଳ, ମୂତ୍ର ଓ ରକ୍ତ ଆଦିର ପରୀକ୍ଷା କରିଥାଆନ୍ତି ?

🔬 Answer: କେବଳ ଗୋଟିଏ ଲକ୍ଷଣ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ରୋଗର ସୂଚନା ଦେଇପାରୁଥିବାରୁ, ସଠିକ୍ ରୋଗ ଚିହ୍ନିବା (Pathological Test) ପାଇଁ ଡାକ୍ତରମାନେ ମଳ, ମୂତ୍ର ଓ ରକ୍ତ ଆଦିର ପରୀକ୍ଷା କରିଥାଆନ୍ତି

Question 10 (ଗ): ରୋଗର ସହାୟକ କାରଣ କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝ ?

🧩 Answer: ରୋଗର ମୂଳ କାରଣ ସହିତ ଯେଉଁ କାରଣଗୁଡ଼ିକ (ଯଥା: ଖରାପ ପରିମଳ, ଅପପୁଷ୍ଟି ବା ଆର୍ଥିକ ଅନଟନ) ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଶୀଘ୍ର ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ହେବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ତାହାକୁ ସହାୟକ କାରଣ ବା Contributory Cause କୁହାଯାଏ

Question 10 (ଘ): ଟୀକାକରଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ସଫଳତା କାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଥାଏ ?

💉 Answer: ଟୀକାକରଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ସଫଳତା ମୁଖ୍ୟତଃ ସାମୂହିକ ଟୀକାକରଣ (Mass Vaccination) ଅର୍ଥାତ୍ ଏଥିରେ ସମସ୍ତ ନାଗରିକଙ୍କ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଉପରେ ହିଁ ନିର୍ଭର କରିଥାଏ

Question 10 (ଙ): ଭାରତ ସରକାର କେଉଁ ମସିହାରେ ଆମ ଦେଶରେ ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ ? 🇮🇳

Answer: ଆମ ଦେଶରୁ ପୋଲିଓ ରୋଗର ମୂଳୋତ୍ପାଟନ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଭାରତ ସରକାର 1995 ମସିହାରେ ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ

Question 10 (ଚ): ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝ ?

👶 Answer: ଜନ୍ମଠାରୁ 5 ବର୍ଷ ବୟସର ସମସ୍ତ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ଏକକାଳୀନ ପୋଲିଓ ଟୀକା ଦେଇ ଏକ ପୋଲିଓ ମୁକ୍ତ ସମାଜ ଗଠନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ସାର୍ବଜନୀନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କୁହାଯାଏ

Question 10 (ଛ): ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗୀ ପାଣି ପିଇବାକୁ କାହିଁକି ଡରିଥାଏ ?

 💧 Answer: ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗୀ ପାଣି ପିଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲାମାତ୍ରେ ତାର ପାଟି, ଗ୍ରସନୀ ଓ ଶ୍ୱାସତନ୍ତ୍ରର ମାଂସପେଶୀଗୁଡ଼ିକ ହଠାତ୍ ସଂକୁଚିତ ହୋଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହେଉଥିବାରୁ, ସେ ପାଣି (କିମ୍ବା କୌଣସି ପାନୀୟ) ପିଇବାକୁ ଡରିଥାଏ


Question 11: ପୁରା ନାମ ଲେଖ । 📝

Answer:

(କ) HDCV ➡️ Human Diploid Cell cultured Vaccine (ହ୍ୟୁମାନ୍ ଡିପ୍ଲଏଡ୍ ସେଲ୍ କଲ୍‌ଚର୍ଡ ଭ୍ୟାକ୍ସିନ୍) 💉

(ଖ) AIDS ➡️ Acquired Immuno Deficiency Syndrome (ଆକ୍ୱାର୍ଡ଼ ଇମ୍ୟୁନୋ ଡେଫିସିଏନ୍‌ସି ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ) 🦠

(ଗ) HIV ➡️ Human Immuno deficiency Virus (ହ୍ୟୁମାନ୍ ଇମ୍ୟୁନୋ ଡେଫିସିଏନ୍‌ସି ଭାଇରସ୍) 🔬

 

Question 12: ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର । ✍️

Answer:

(କ) ହେପାଟାଇଟିସ୍ ରୋଗରେ ରକ୍ତରେ ବିଲିରୁବିନ୍ (Bilirubin) ମାତ୍ରା ବଢିଯାଇଥାଏ । 🩸

(ଖ) ଟାଇଫଏଡ୍ ସାଲମୋନେଲା ଟାଇଫି (Salmonella typhii) ବାକ୍ଟେରିଆ ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାପିଥାଏ । 🦠

(ଗ) ମାଇକୋ ବାକ୍ଟେରିୟମ୍ ଟ୍ୟୁବରକୁଲେସିସ୍ ଯକ୍ଷ୍ମା (TB) ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରେ । 🫁

(ଘ) ବିଶ୍ୱକୁ ପୋଲିଓ ମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ W.H.O. ସାର୍ବଜନୀନ ପୋଲିଓ ଟୀକାକରଣ (ବା ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ) କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି । 🌍

 

Question 13: 'କ' ସ୍ତମ୍ଭ ସହ 'ଖ' ସ୍ତମ୍ଭ ମେଳ କର । 🤝

Answer:

  • ଜଳବାହିତ ରୋଗ 💧 ➡️ ହେପାଟାଇଟିସ୍-A

  • ସ୍ପର୍ଶ ଜନିତ ରୋଗ 🖐️ ➡️ ଯାଦୁ

  • ବାୟୁବାହିତ ରୋଗ 🌬️ ➡️ ଯକ୍ଷ୍ମା

  • ରକ୍ତ ଜନିତ ରୋଗ 🩸 ➡️ ହେପାଟାଇଟିସ୍-B

Question 14: ପ୍ରଥମ ଯୋଡ଼ିକୁ ଦେଖି ଦ୍ୱିତୀୟ ଯୋଡ଼ିର ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର । 🧩

Answer: (କ) ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ ରୋଗ : ଆକ୍ୟୁଟ୍ : : ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ରୋଗ : କ୍ରନିକ୍ (Chronic)

(ଖ) ଚର୍ମରୋଗ : କବକ : : ଏଡସ୍ : ଭୂତାଣୁ ବା ଭାଇରସ୍ (HIV) 🦠

 (ଗ) ସାଲମୋନେଲା ଟାଇଫି : ଟାଇଫଏଡ୍ : : ଏଣ୍ଟେରୋଭାଇରସ୍ : ପୋଲିଓ (Polio) 👶

 (ଘ) O.R.S. : ଡାଇରିଆ : : କୁଇନାଇନ୍ : ମ୍ୟାଲେରିଆ (Malaria) 🦟

Question 15: ଔଷଧ ବ୍ୟବହାରରେ କି କି ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବା । 💊

Answer:

ଔଷଧ ବ୍ୟବହାର କଲାବେଳେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ସତର୍କତାଗୁଡ଼ିକ ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ନିତାନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ:

  • ଡାକ୍ତରଙ୍କ ବିନା ପରାମର୍ଶରେ କୌଣସି ଔଷଧ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ 👨‍⚕️

  • ଯଦି ଡାକ୍ତର ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହାର ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କୋର୍ସ ପୂରଣ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ 📅

  • ରୋଗରୁ ଶୀଘ୍ର ଉପଶମ ପାଇବା ପାଇଁ ଡାକ୍ତରଙ୍କୁ କେବେ ହେଁ ଉଚ୍ଚତର ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ (Stronger Antibiotics) କିମ୍ବା ଷ୍ଟେରଏଡ଼୍ ଦେବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ❌

  • ଭୂତାଣୁ ଜନିତ ରୋଗରେ (ଯଥା: ସାଧାରଣ ଥଣ୍ଡା) ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ପକାଇ ନଥାଏ, ତେଣୁ ଏହାକୁ ବିନା କାରଣରେ ସେବନ କରିବା ଅନୁଚିତ୍ 🛡️

  • ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍‌ର ବ୍ୟବହାର ବେଳେ ଯଦି କୌଣସି ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବ (Side effect) ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଏ, ତେବେ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଔଷଧ ସେବନ ବନ୍ଦ କରି ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନେବା ଉଚିତ୍ 🛑

  • ନିଜକୁ ନିଜେ ଡାକ୍ତର ଭାବି କେବେ ହେଁ ଔଷଧ କିଣି ସେବନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ 🚫