ବାଳବୁଦ୍ଧ (ପଦ୍ୟ) – Book Q A Class 7 ସାହିତ୍ୟ ସୁମନ
📝 ୧. ମୁଁ ଯାହା ବୁଝିଲି
(କ) ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ପ୍ରଶ୍ନର ଠିକ୍ ଉତ୍ତର ପାଖରେ ତାରା (*) ଚିହ୍ନ ଦିଅ ।
୧ । ବାଳବୁଦ୍ଧ କବିତାଟିରେ କେଉଁ ସିଦ୍ଧସାଧକଙ୍କ ବିଷୟରେ କୁହାଯାଇଛି ?
(କ) ଅଶୋକ
(ଖ) ଗୌତମବୁଦ୍ଧ
(ଗ) ମହାବୀର ଜୈନ
(ଘ) ବାଲ୍ମୀକି
✅ ଉତ୍ତର: (ଖ) ଗୌତମବୁଦ୍ଧ *
୨ । କବିତାରେ ଆହତ ପକ୍ଷୀର କାହାଣୀକୁ କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ନିଆଯାଇଛି ?
(କ) ନିର୍ଦ୍ଦେଷ ପକ୍ଷୀ ପ୍ରତି ଶିକାରୀର କ୍ରୂର ଭାବକୁ ସୂଚାଇବା ।
(ଖ) କରୁଣା ଓ ହିଂସା ମଧ୍ଯରେ ସଂଘର୍ଷ ଦର୍ଶାଇବା ।
(ଗ) ମିତ୍ରତା ଓ ନିଷ୍ଠାର ମହତ୍ଭାବନା ଜାଗ୍ରତ କରାଇବା ।
(ଘ) ଶିକାରୀର ସ୍ଥିର ଦୃଷ୍ଟି କଥା ଦର୍ଶାଇବା ।
✅ ଉତ୍ତର: (ଖ) କରୁଣା ଓ ହିଂସା ମଧ୍ଯରେ ସଂଘର୍ଷ ଦର୍ଶାଇବା *
🤝 ୨. ଆସ ମେଳ କରିବା
ନିମ୍ନରେ ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭରେ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କର ନାମ ଦିଆଯାଇଛି । ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭରେ ସେମାନଙ୍କର ଉକ୍ତି ରହିଛି । ଆସ ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭକୁ ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭ ସହିତ ମିଳାଇବା ।
✅ ଉତ୍ତର:
-
କୁମାର (ଗୌତମ ବୁଦ୍ଧ): ➡️ ହଂସ ଏ ମୋର ଜାଣ
-
ଦେବଦତ୍ତ: ➡️ ସଫଳ ହୋଇଛି ଲକ୍ଷ୍ୟ ମୋହର
-
ଶୁଦ୍ଧୋଦନ (ନୃପତି): ➡️ କେଉଁପରି ଅବା ରାଜ୍ୟପାଳିବ (ନୋଟ୍: "ହଂସଟି ତହୁଁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ଅମ୍ବରେ" ଏହା ପୁତ୍ର ଗୌତମଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଥିଲା ଏବଂ "କିଏରେ ଦାରୁଣ କିଏ ତୁମେ" ଗୌତମଙ୍କର ଚିନ୍ତା ବା ଉକ୍ତି ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ ଉପରୋକ୍ତ ଅନୁଯାୟୀ ହେବ)
💬 ୩. ପଦ୍ୟାଂଶ ଆଲୋଚନା
ପଦ୍ୟାଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ଆଲୋଚନା କରି ସରଳଭାଷାରେ ବୁଝାଇ ଲେଖ ।
(କ) ଅବୋଧ ମରାଳ ଅନାଇଲା ତହୁଁ ନିମୀଳିତ ଆଖି ଫେଇ,
ପ୍ରୀତିର ପରଶ ପୀୟୂଷ – ସରସ ପ୍ରାଣ ଉଠେ ତହିଁ ଚେଇଁ ।
✅ ଉତ୍ତର: ସରଳାର୍ଥ: ଗୌତମ ଯେତେବେଳେ ଆହତ ହଂସଟିର ଦେହରୁ ତୀର କାଢ଼ି ତାକୁ ଆଦରରେ ଆଉଁଶି ଦେଲେ, ସେହି ଅବୋଧ (ନିରୀହ) ମରାଳ (ହଂସ) ଟି ତା'ର ବନ୍ଦ ଥିବା ଆଖି (ନିମୀଳିତ ଆଖି) ଖୋଲି ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁଲା। ଗୌତମଙ୍କର ସେହି ସ୍ନେହ ଓ ପ୍ରେମର ସ୍ପର୍ଶ (ପ୍ରୀତିର ପରଶ) ହଂସଟି ପାଇଁ ଅମୃତ (ପୀୟୂଷ) ସଦୃଶ ଥିଲା, ଯାହା ତା'ର ମୃତପ୍ରାୟ ଶରୀରରେ ନୂଆ ଜୀବନ ଓ ଚେତନା ସୃଷ୍ଟି କଲା।
(ଖ) ଦିଅ ଏବେ ଭାଇ, ହଂସ ମୋହର ଚାଲ ଏବେ, ଯିବା ଚାଲ,
ନିର୍ଜନ ଏଇ ଉଦ୍ୟାନେ ବସି କାହିଁକି କାଟୁଛ କାଳ ?
✅ ଉତ୍ତର: ସରଳାର୍ଥ: ଧନୁଶର ଧରି ଗର୍ବର ସହ ଦେବଦତ୍ତ ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚିଲା। ସେ କୁମାର ଗୌତମଙ୍କୁ କହିଲା ଯେ, ସେ ଶିକାର କରିଥିବା ହଂସଟି ତା'ର, ତେଣୁ ଗୌତମ ତାକୁ ଫେରାଇ ଦିଅନ୍ତୁ। ଏହାସହ ସେ ବ୍ୟଙ୍ଗ କରି କହିଲା ଯେ ଗୌତମ ଏହି ଏକାନ୍ତ ଓ ନିର୍ଜନ ବଗିଚାରେ (ଉଦ୍ୟାନେ) ବସି କାହିଁକି ନିଜର ସମୟ (କାଳ) ନଷ୍ଟ କରୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସେଠାରୁ ଚାଲିଯିବା ଉଚିତ୍।
(ଗ) ନ ରହିବ ତହିଁ ହିଂସା – ସମର ହତ୍ୟା - ରକତ - ପାତ,
ମୈତ୍ରୀ – ପ୍ରୀତିରେ ଶାନ୍ତି – ବୀଥୀରେ ପ୍ରଜା ହେବେ ଆତଯାତ ।
✅ ଉତ୍ତର: ସରଳାର୍ଥ: ପିତା ରାଜା ଶୁଦ୍ଧୋଦନଙ୍କ କଥାର ଉତ୍ତର ଦେଇ ଗୌତମ କହିଲେ ଯେ, ସେ ହିଂସାବାଦର ରାଜ୍ୟରେ କେବେବି ରାଜା ହେବେ ନାହିଁ। ସେ ଏକ ନୂତନ ଏବଂ ଅତୁଳନୀୟ ରାଜ୍ୟ ଗଠନ କରିବେ ଯେଉଁଠାରେ ହିଂସା, ଯୁଦ୍ଧ (ସମର), ହତ୍ୟା କିମ୍ବା ରକ୍ତପାତର କୌଣସି ସ୍ଥାନ ନଥିବ। ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଜାମାନେ କେବଳ ବନ୍ଧୁତା (ମୈତ୍ରୀ), ପ୍ରେମ (ପ୍ରୀତି) ଏବଂ ଶାନ୍ତିର ପଥରେ (ବୀଥୀରେ) ଯାତାୟାତ କରିବେ ଅର୍ଥାତ୍ ଶାନ୍ତିରେ ବସବାସ କରିବେ।
🤔 ୪. ବୁଝି-ବିଚାରି କରିବା ପାଇଁ
କବିତାକୁ ପୁଣି ଥରେ ପଢ଼, ବୁଝି ବିଚାରି ଲେଖ –
(କ) ତୁମ ବିଚାରରେ କବିତାର କେଉଁ ପଦଟି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ ଓ କାହିଁକି ଲେଖ ?
✅ ଉତ୍ତର: ମୋ ବିଚାରରେ "କହି ତହୁଁ ଦେବଦତ୍ତ ... ମାରିଥିଲା ଯିଏ, ଅଧିକାରୀ ସିଏ, ଏଇ ହେଲା ସୁବିଚାର ! ... କୁମାର ବୋଇଲେ ... ରକ୍ଷକ ଯିଏ, ଅଧିକାରୀ ସିଏ, ଏଇ ହେଲା ସୁବିଚାର !" (କବିତାରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଭାବ) - ଏହି ଭାବାର୍ଥ ବହନ କରୁଥିବା ପଦଗୁଡ଼ିକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। କାରଣ ଏହା 'ମାରିବା ଲୋକ ଅପେକ୍ଷା ବଞ୍ଚାଇବା ଲୋକ ମହାନ ଓ ତାର ଅଧିକାର ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୁଏ' - ଏହି ଶାଶ୍ୱତ ନୀତିକୁ ପ୍ରମାଣିତ କରେ। ଗୌତମଙ୍କର କରୁଣା ଓ ଅହିଂସାର ଭାବ ଏଠାରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି।
(ଖ) ପରିଶେଷରେ ହଂସଟି କାହାର ବୋଲି ପ୍ରମାଣିତ ହେଲା ; ସେହି ପଦ୍ୟାଶଟି ଲେଖ ?
✅ ଉତ୍ତର: ପରିଶେଷରେ ହଂସଟି ଆକାଶର ବୋଲି ପ୍ରମାଣିତ ହେଲା ଏବଂ ଗୌତମ ତାକୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ। ସେହି ପଦ୍ୟାଂଶଟି ହେଲା: "ପୁତ୍ର ରଭସେ ହଂସଟି ତହୁଁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ଅମ୍ବରେ । ହଂସ ନୁହଇ ଦେବଦତ୍ତର ହଂସ ନୁହଇ ମୋର, ନୀଳ ଆକାଶର ମୁକ୍ତଚାରୀ ଏ ଲଭୁ ସେ ଆକାଶକୋଳ ।"
(ଗ) ରାଜା ପୁତ୍ର ଗୌତମଙ୍କୁ ଅଥୟ ହେବାର କାରଣ ପଚାରିଲେ କାହିଁକି ?
✅ ଉତ୍ତର: ସାମାନ୍ୟ ଗୋଟିଏ ପକ୍ଷୀ ପାଇଁ ଗୌତମଙ୍କର ଏତେ ବ୍ୟାକୁଳତା, କରୁଣା ଓ ଦେବଦତ୍ତଙ୍କ ସହ ବିବାଦ ଦେଖି ରାଜା ଶୁଦ୍ଧୋଦନ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ। ଜଣେ ରାଜାଙ୍କୁ କଠୋର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ପଡ଼େ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ହୁଏ। ତେଣୁ ଯଦି ଗୋଟିଏ ସାଧାରଣ ପକ୍ଷୀର କଷ୍ଟ ଦେଖି ଗୌତମ ଏତେ ଅଥୟ ଓ ବିଚଳିତ ହେଉଛନ୍ତି, ତେବେ ସେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏହି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସାରରେ କିପରି ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରିବେ, ସେହି ଆଶଙ୍କାରେ ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଥିଲେ।
(ଘ) ଯଦି ତୁମେ ବଗିଚାରେ ଥାଆନ୍ତ ; ତେବେ ଆହତ ହଂସକୁ ସହାୟତା କରିବା ପାଇଁ କଣ କରିଥାଆନ୍ତ ?
✅ ଉତ୍ତର: ଯଦି ମୁଁ ବଗିଚାରେ ଥାଆନ୍ତି, ଗୌତମଙ୍କ ପରି ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆହତ ହଂସଟିକୁ କୋଳକୁ ଉଠାଇ ନେଇଥାନ୍ତି। ତାର ଦେହରୁ ଧୀରେ କରି ତୀରଟିକୁ କାଢ଼ି ଦେଇଥାନ୍ତି, ରକ୍ତ ପୋଛି ତାକୁ ପାଣି ପିଆଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ତାର ଘା'ରେ ଔଷଧ ଲଗାଇ ତାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁସ୍ଥ କରିବା ପାଇଁ ଯତ୍ନ ନେଇଥାନ୍ତି।
(ଙ) କବିତାରେ ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ମଧ୍ଯରେ ହୋଇଥିବା କଥାବାର୍ଭାରୁ କ’ଣ ସବୁ ସୂଚନା ମିଳେ ? ତୁମ ମନରେ ଦୁଇଭାଇଙ୍କ ବିଷୟରେ ଯେଉଁ ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ତାହା ଲେଖ ।
✅ ଉତ୍ତର: ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ କଥାବାର୍ତ୍ତାରୁ ସେମାନଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିପରୀତ ଚରିତ୍ରର ସୂଚନା ମିଳେ। ଦେବଦତ୍ତ ଥିଲେ ନିଷ୍ଠୁର, ଗର୍ବୀ (ବିଜୟ ଗରବେ ମତ୍ତ) ଏବଂ ହିଂସ୍ର ପ୍ରକୃତିର ଯିଏ ନିରୀହ ପକ୍ଷୀକୁ ମାରି ନିଜର ଅଧିକାର ସାବ୍ୟସ୍ତ କରୁଥିଲେ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଗୌତମ ଥିଲେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କରୁଣାମୟ, ଶାନ୍ତିପ୍ରିୟ ଓ ଅହିଂସାର ପୂଜାରୀ। ସେ ଯୁକ୍ତି କରିଥିଲେ ଯେ ଯିଏ ପ୍ରାଣ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ତା'ଠାରୁ ଯିଏ ପ୍ରାଣ ରକ୍ଷା କରେ ତାର ଅଧିକାର ବଡ଼। ତେଣୁ ଗୌତମଙ୍କ ପ୍ରତି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଦେବଦତ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ଘୃଣାଭାବ ମନରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।
💭 ୫. ଅନୁମାନ ଓ କଳ୍ପନାରୁ
ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ଆଲୋଚନା କର -
(କ) ବଗିଚାରେ ବାଳକବୁଦ୍ଧ ଆହତ ହଂସଟିର ଉଦ୍ଧାର କରିନଥିଲେ କ’ଣ ହୋଇଥାଆନ୍ତା ?
✅ ଉତ୍ତର: ଯଦି ବାଳକବୁଦ୍ଧ (ଗୌତମ) ଆହତ ହଂସଟିକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିନଥିନ୍ତେ, ତେବେ ଶର ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ଅତ୍ୟଧିକ ରକ୍ତସ୍ରାବ ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଛଟପଟ ହୋଇ ହଂସଟିର ସେହିଠାରେ ହିଁ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଯାଇଥାନ୍ତା ଏବଂ ଦେବଦତ୍ତର ନିଷ୍ଠୁରତା ଓ ହିଂସାର ବିଜୟ ହୋଇଥାନ୍ତା।
(ଖ) ଶରମରା ହଂସଟିକୁ ଦେଖି ତୁମେ ଶିକାରୀକୁ କ’ଣ କହିଥାଆନ୍ତ ?
✅ ଉତ୍ତର: ଶରମରା ହଂସଟିକୁ ଦେଖି ମୁଁ ଶିକାରୀକୁ ବୁଝାଇଥାନ୍ତି ଯେ, ଏହି ମୁକ୍ତ ଆକାଶର ନିରୀହ ପ୍ରାଣୀଟି ତାର କି ଅପରାଧ କରିଥିଲା ଯେ ସେ ତାକୁ ମାରିଲା। ଭଗବାନ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜୀବନ ଦେଇଛନ୍ତି, ତେଣୁ କାହାର ପ୍ରାଣ ନେବାର ଅଧିକାର ଆମର ନାହିଁ ବୋଲି ମୁଁ ଶିକାରୀକୁ ନିନ୍ଦା କରିଥାନ୍ତି।
(ଗ) ନିମ୍ନ ଚରିତ୍ରଗୁଡ଼ିକରୁ ତୁମେ କେଉଁଟି ହେବାକୁ ପସନ୍ଦ କରିବ ଓ କାହିଁକି ?
(ପକ୍ଷୀ ଉଦ୍ଧାରକାରୀ ବ୍ଯକ୍ତି, ତୀର ଚଳାଉଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ପକ୍ଷୀ, ଭୂପତି)
✅ ଉତ୍ତର: ଏହି ଚରିତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ମୁଁ 'ପକ୍ଷୀ ଉଦ୍ଧାରକାରୀ ବ୍ୟକ୍ତି' (ଗୌତମ) ହେବାକୁ ପସନ୍ଦ କରିବି। କାରଣ ନିରୀହ ଓ ଅସହାୟମାନଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ଏବଂ କାହାର ପ୍ରାଣ ରକ୍ଷା କରିବା ହେଉଛି ମଣିଷ ଜାତିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଧର୍ମ ଏବଂ ଏଥିରୁ ଅସୀମ ଆନନ୍ଦ ଓ ଶାନ୍ତି ମିଳିଥାଏ। ହିଂସା କିମ୍ବା ଶିକାର କରିବା ମାନବିକତାର ପରିଚୟ ନୁହେଁ।
🔠 ୬. ଶବ୍ଦ ସହିତ ଶବ୍ଦ ମିଶାଇବା
ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ଗଦ୍ୟରୂପ ଲେଖ ।
✅ ଉତ୍ତର:
-
ପୀରତି – ପ୍ରୀତି
-
ଧୂଆନ – ଧ୍ୟାନ
-
ମଉନ – ମୌନ
-
ପରଶ – ସ୍ପର୍ଶ (ପରଶ)
-
ପରାଣ – ପ୍ରାଣ
-
ଗରବ – ଗର୍ବ
🔗 ୭. ସ୍ତମ୍ଭ ମିଳନ
‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭର ଯେଉଁ ପଦ୍ୟାଶ ସହିତ ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭର ସମ୍ପର୍କ ଅଛି, ତାକୁ ଗାର ଟାଣି ଯୋଡ଼ ।
✅ ଉତ୍ତର:
-
୧. ରୋହିଣୀ ତଟିନୀ ବହିଯାଉଥିଲା ➡️ ଅସ୍ଫୁଟ କଳଭାଷେ
-
୨. ଚୂତ ତରୁ ତଳେ ନୀରବ ମଉନେ ➡️ ବସିଥିଲେ ଗଉତମ
-
୩. ଧୂଆନ ଭାଙ୍ଗି ଭାଳିଲେ କୁମାର ➡️ "କିଏରେ ଦାରୁଣ କିଏ ?"
-
୪. ଉତ୍ତରୀୟରେ ଲହୁ ପୋଛିଦେଇ ➡️ ପିଆଇଲେ ଝରଜଳ
-
୫. ହଂସ ତୁମର ନୁହଇ କଦାପି ➡️ ହଂସ ଏ ମୋର ଜାଣ
✍️ ୮. କବିତା ରଚନା (ଶୈଳୀ ଆଲୋଚନା)
(କ) କବିତାରେ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ସମତାନ ବିଶିଷ୍ଟ ଶବ୍ଦ ଯଥା ସମ – ତମ ପରି ଶବ୍ଦମାନଙ୍କୁ ବାଛି ଲେଖ ।
✅ ଉତ୍ତର: କବିତାରୁ ବଛାଯାଇଥିବା ସମତାନ ବିଶିଷ୍ଟ ଯୋଡ଼ି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
-
ହାତେ – ପାତେ
-
ଫେଇ – ଚେଇଁ
-
ଗରବେ – ମତ୍ତ / ଦେବଦତ୍ତ (ମିଳନ)
-
ମୋହର – ତୁମର (ହଂସ ମୋହର - ଏ ମୋର ଜାଣ)
(ଖ) ଧ୍ୟାନ ଦେଲେ ଜାଣିପାରିବା ଯେପରି ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଥାବାର୍ଭାକୁ କଥୋପକଥନ ଶୈଳୀ କୁହାଯାଏ । ସେହିପରି ପ୍ରକୃତିର ବିଭିନ୍ନ ଦୃଶ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣନାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନାତ୍ମକ ଶୈଳୀ ବୋଲି କହିବା । ଆସ, ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି ଉପରଲିଖୂତ ଦୁଇଟି ଶୈଳୀକୁ ପଦ୍ୟରୁ ବାଛିବା ।
✅ ଉତ୍ତର:
-
ବର୍ଣ୍ଣନାତ୍ମକ ଶୈଳୀ: "ରାଜ ଉପବନ ହସି ଉଠୁଥିଲା ସୂର୍ଯ୍ୟ-ଆଲୋକ ହାସେ, ରୋହିଣୀ ତଟିନୀ ବହି ଯାଉଥିଲା ଅସ୍ଫୁଟ କଳଭାଷେ ।" "ଚୂତତରୁ ତଳେ ନୀରବ ମଉନେ ବସିଥିଲେ ଗଉତମ..."
-
କଥୋପକଥନ ଶୈଳୀ: "ଦିଅ ଏବେ ଭାଇ, ହଂସ ମୋହର...", "ନୁହଇ କଦାପି ହଂସ ତୁମର ହଂସ ଏ ମୋର ଜାଣ ।", "ଶର ମୁଁ ମାରିଚି, ହଂସ କିପରି ତା'ର ?"
(ଗ) କବିତାର ବିଶେଷତ୍ବ ଓ କ୍ରମ ସ୍ତମ୍ଭ ମିଳନ:
✅ ଉତ୍ତର:
-
୧. ବିନୟ ବଚନେ କୁମାର ବୋଇଲେ... ➡️ ୩. କଥୋପକଥନ ଦିଆଯାଇଛି ।
-
୨. ପ୍ରୀତିର ପରଶ ପୀୟୁଷ – ସରସ... ➡️ ୧. ପଦଗୁଡ଼ିକର ଶେଷ ଶବ୍ଦର ଧ୍ୱନି ସମାନ ଅଛି/ ସମତାନ ଶବ୍ଦ । (ପରଶ-ସରସ)
-
୩. ହସି ଉଠୁଥୁଲା ରାଜ ଉପବନ... ➡️ ୨. ପ୍ରକୃତିର ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।
-
୪. କାହିଁ ପାଇଁ ଭଲା ଜାଣୁ ଜାଣୁ ତୁମେ... ➡️ ୩. କଥୋପକଥନ ଦିଆଯାଇଛି ।
-
୫. ନୁହଇ କଦାପି ହଂସ ତୁମର... ➡️ ୩. କଥୋପକଥନ ଦିଆଯାଇଛି ।
-
୬. ନିର୍ଜନ ଏଇ ଉଦ୍ୟାନେ ବସି କାହିଁକି କାଟୁଚ କାଳ ? ➡️ ୩. କଥୋପକଥନ ଦିଆଯାଇଛି ।
(ଘ) ରୂପ ପରିବର୍ତ୍ତନ: ଏବେ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ପଦ୍ୟରୁ ଯେ କୌଣସି ଏକ ପଦ ନେଇ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ରୂପରେ ଲେଖ ।
✅ ଉତ୍ତର:
ପଦ୍ୟ: "ଦିଅ ଏବେ ଭାଇ, ହଂସ ମୋହର ଚାଲ ଏବେ, ଯିବା ଚାଲ, ନିର୍ଜନ ଏଇ ଉଦ୍ୟାନେ ବସି କାହିଁକି କାଟୁଛ କାଳ ?"
ଅନୁଚ୍ଛେଦ ରୂପ (ଗଦ୍ୟ): ଦେବଦତ୍ତ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଗୌତମଙ୍କୁ କହିଲେ ଯେ ସେହି ହଂସଟି ତାଙ୍କର, ତେଣୁ ସେ ତାକୁ ଫେରାଇ ଦିଅନ୍ତୁ । ସେମାନେ ଏବେ ସେଠାରୁ ଚାଲିଯିବା ଉଚିତ୍ ଏବଂ ଗୌତମ ଏହି ଏକାନ୍ତ ଉଦ୍ୟାନରେ ବସି ନିଜର ସମୟ କାହିଁକି ନଷ୍ଟ କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
⏸️ ୯. କବିତାରେ ବିରାମ ଚିହ୍ନ
କବିତାକୁ ପଢ଼ି ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ବିରାମ ଚିହ୍ନ ଦିଅ –
✅ ଉତ୍ତର:
(କ)
ନୟନର ଆଗେ
ପଡ଼ିଗଲା ଆସି
ଆହତ ହଂସଟିଏ ,
ଧୂଆନ ଭାଙ୍ଗି
ଭାଳିଲେ କୁମାର –
" କିଏରେ ଦାରୁଣ କିଏ ? "
(ଖ)
" ଏତେ ବିଚଳିତ
ହେଉଅଛି ତୁମେ
ଏତିକି ରକତ ପାତେ ,
ଏତେ ଅସ୍ଥିର
ହେଉଅଛ ପୁଣି
ପକ୍ଷୀଟିର ଏ ଘାତେ ? "
🚶 ୧୦. ତୁମକଥା / ପାଠରୁ ଆଗକୁ
ତୁମେ କିମ୍ବା ତୁମ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟମାନେ କେଉଁ କେଉଁ ସ୍ଥାନକୁ ବୁଲିବାକୁ ଯାଅ ?
✅ ଉତ୍ତର: ଆମେ ପରିବାର ସହ ଛୁଟିଦିନରେ ନିକଟସ୍ଥ ପାର୍କ, ଚିଡ଼ିଆଖାନା, ସମୁଦ୍ର କୂଳ, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଐତିହାସିକ ତଥା ଧର୍ମପୀଠଗୁଡ଼ିକୁ ବୁଲିବାକୁ ଯାଉ।
ତୁମେ ଘରେ କାହା କାହା ପାଖରୁ କାହାଣୀ ଶୁଣ ଆଉ କେଉଁମାନଙ୍କୁ କାହାଣୀ ଶୁଣାଅ ?
✅ ଉତ୍ତର: ମୁଁ ଘରେ ମୋର ଜେଜେମା, ଆଈ, ବାପା ଓ ମାଆଙ୍କ ପାଖରୁ ବହୁତ ସୁନ୍ଦର କାହାଣୀ ଶୁଣେ। ଆଉ ସେହି କାହାଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ମୋର ସାନ ଭାଇଭଉଣୀ ଏବଂ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଏ।
ତୁମେ କାହାଣୀ ଶୁଣିବା ସମୟରେ ମଝିରେ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବା ଉଚିତ୍ କି ?
✅ ଉତ୍ତର: କାହାଣୀ ଶୁଣିବା ସମୟରେ ମଝିରେ ବାରମ୍ବାର ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଲେ କାହାଣୀର ଧାରା କଟିଯାଏ ଓ ଶୁଣାଇବା ଲୋକ ବିରକ୍ତ ହୋଇପାରନ୍ତି। ତେଣୁ କାହାଣୀ ଶେଷ ହେବା ପରେ ନିଜର ସନ୍ଦେହ ପଚାରି ବୁଝିବା ଉଚିତ୍।
ତୁମେ ଏହି କବିତାଟିକୁ ପଢ଼ିବା ପରେ ଏହିପରି ଆଉ କିଛି କବିତା ବାରମ୍ବାର ପଢ଼ିବାକୁ ଚାହଁ କି ?
✅ ଉତ୍ତର: ହଁ, ବାଳବୁଦ୍ଧ କବିତାର କରୁଣା ଓ ଅହିଂସାର ବାର୍ତ୍ତା ମୋତେ ବହୁତ ଭଲ ଲାଗିଲା। ତେଣୁ ଏହିପରି ନୀତିଶିକ୍ଷା ଓ ମୂଲ୍ୟବୋଧଭିତ୍ତିକ କବିତା ବାରମ୍ବାର ପଢ଼ିବାକୁ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଚାହିଁବି।
⚖️ ୧୧. ନିର୍ଣ୍ଣୟ କର
“ପିଲାମାନେ, ତୁମେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କର ।” ନିମ୍ନରେ କିଛି ପରିସ୍ଥିତି ଦିଆଯାଇଛି । ଏହି ସ୍ଥିତିରେ ତୁମେ କଣ କରିବ କୁହ ?
୧ – ଖେଳିବା ସମୟରେ ତୁମର ସାଙ୍ଗ ଖେଳର ନିୟମ ଭାଙ୍ଗୁଛି ।
✅ ଉତ୍ତର: ମୁଁ ଖେଳ ବନ୍ଦ କରି ତାକୁ ନିୟମ ବିଷୟରେ ବୁଝାଇବି। ଯଦି ସେ ନବୁଝେ, ତେବେ ଖେଳରେ ସଚ୍ଚୋଟତା ନଥିଲେ ଖେଳିବାର ମଜା ନାହିଁ ବୋଲି କହି ଖେଳରୁ ଓହରିଯିବି ବା ବଡ଼ଙ୍କୁ ଜଣାଇବି।
୨ – ତୁମର ସହପାଠୀକୁ ଶ୍ରେଣୀ କକ୍ଷରେ ଅନ୍ୟମାନେ ଚିଡ଼ାଉଛନ୍ତି ।
✅ ଉତ୍ତର: ମୁଁ ତୁରନ୍ତ ଏହାର ପ୍ରତିବାଦ କରିବି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଚିଡ଼ାଇବାକୁ ମନା କରିବି। ଯଦି ସେମାନେ ନ ମାନନ୍ତି, ତେବେ ଶ୍ରେଣୀ ଶିକ୍ଷକଙ୍କୁ ଏହି ଘଟଣା ବିଷୟରେ ଜଣାଇ ସହପାଠୀକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବି।
୩ – ଦଳଗତ କାମରେ ଜଣେ ସହପାଠୀ ନିଜ କାମରେ ଅବହେଳା କରୁଛି ।
✅ ଉତ୍ତର: ମୁଁ ତାକୁ ଏକାନ୍ତରେ ପଚାରିବି ଯେ ତା'ର କିଛି ଅସୁବିଧା ଅଛି କି ନାହିଁ। ଯଦି ଜାଣିଶୁଣି କରୁଥାଏ, ତେବେ ଦଳଗତ କାମରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ସହଯୋଗ କିପରି ଜରୁରୀ, ସେ ବିଷୟରେ ତାକୁ ବୁଝାଇ ଉତ୍ସାହିତ କରିବି।
୪ – ଜଣେ ସହପାଠୀ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ହାରିଯାଇଥିବା ବାରୁ ମନଦୁଃଖରେ ବସିଛି ।
✅ ଉତ୍ତର: ମୁଁ ତା ପାଖକୁ ଯାଇ ତାକୁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେବି ଯେ ହାର୍-ଜିତ୍ ଖେଳର ଏକ ଅଂଶ। ସେ ଖୁବ୍ ଭଲ ଖେଳିଥିଲା ବୋଲି ପ୍ରଶଂସା କରିବି ଏବଂ ଆସନ୍ତାଥର ନିଶ୍ଚୟ ସଫଳ ହେବ ବୋଲି ତା' ମନରେ ସାହସ ଓ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଭରିବି।
🕵️ ୧୨. ତୁମପାଇଁ ଢଗ / ପହଳି
ନିମ୍ନରେ କିଛି ଢଗ ଦିଆଯାଇଛି । ଏହାର ଉତ୍ତର ତୁମକୁ ସେହି ଢଗରୁ ମିଳିଯିବ ।
୧. ଗୀତ ଗାଇଗାଇ ଆକାଶେ ଉଡ଼ଇ ଦେଖେ ନଈନାଳ ଗିରି, ମୋତେ ଦେଖି ତୁମ ଉଡ଼ାଜାହାଜଟି ଆକାଶେ ଉଡ଼ଇ ବୁଲି ।
✅ ଉତ୍ତର: ଚଢ଼େଇ ବା ପକ୍ଷୀ (ଯାହାକୁ ଦେଖି ମଣିଷ ଉଡ଼ାଜାହାଜ ତିଆରି କରିଛି)।
୨. ନାନା ଜାତି ନାନା ରଙ୍ଗେ ପବନେ ନ ମୁଁ ଖେଳୁଥାଏ, ମହକରେ ମୁଲକକୁ ଆନନ୍ଦେ ଯେ ମୁଁ ବାନ୍ଧିଦିଏ ।
✅ ଉତ୍ତର: ଫୁଲ (ଯାହା ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ହୋଇଥାଏ ଓ ମହକ ବାଣ୍ଟେ)।
୩. ବଣପାହାଡ଼ରୁ ବୁଲାବୁଲି ସାରି ତଳକୁ ତଳକୁ ଯାଏ ନାବେଳେ କେତେ ସହର ବଜାର ଦେଖି ଦେଖି ମୁହିଁ ଯାଏ ।
✅ ଉତ୍ତର: ନଦୀ (ଯାହା ପାହାଡ଼ରୁ ବାହାରି ତଳକୁ ବହେ)।
୪. ତୁମ ମାଆଙ୍କର ଭଉଣୀ କହୁଥୁଲା ଦିନେ କାହାଣୀ ଆସିଲା ଦିନେ ତା’ ଭାଇଟି କ'ଣ ହେବ ସେ କହଟି ?
✅ ଉତ୍ତର: ମାମୁଁ (ମାଆଙ୍କ ଭଉଣୀର ଭାଇ ଅର୍ଥାତ୍ ମାଆଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଭାଇ)।
✨ www.WithTeachers.in - Your ultimate learning guide! ✨